هرانا
نمایش پستها با برچسب دفاع از حقوق زنان. نمایش همه پستها
نمایش پستها با برچسب دفاع از حقوق زنان. نمایش همه پستها
۱۳۹۸-۱۲-۰۷
مخالفت با حجاب اجباری؛ حکم جزای نقدی لیلا میرغفاری اجرا شد/ سند
۱۳۹۸-۰۳-۰۶
جلوگیری از ورود نوازندگان زن به یک جشن خیریه در قزوین
شب گذشته به دستور رئیس دانشگاه آزاد قزوین از ورود نوازندگان زن “گروه پاتتیک” به روی صحنه یک جشن خیریه در این شهر جلوگیری شد. در این جشن به زنان نوازنده اجازه داده نشد که به عنوان تماشاگر نیز در سالن بنشینند و به همین دلیل بسیاری از هنرمندان به نشانه اعتراض سالن را ترک کردند.
به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از ایلنا، احمد شکری، تهیه کننده برنامه جشن خیریه قزوین گفت: برنامه جشن خیریه از بزرگترین برنامههای خیریه در استان قزوین است که هر ساله برگزار میشود و تمام اعضای شورای شهر قزوین و شهردار در این برنامه کنسرت حضور داشتند.
وی افزود: گروه کنسرت پاتتیک که معتبرترین گروه سنتی استان قزوین است به صورت رایگان برای اجرای کنسرت در سالن حضور پیدا کرده بودند.
شکری همچنین گفت: مابین برنامه به دستور موسیخانی رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان قزوین از ورود نوازندگان خانم به روی صحنه اجرا جلوگیری شد.
این تهیهکننده در ادامه گفت: حتی به نوازندگان خانم اجازه ندادند به عنوان تماشاگر در سالن بنشینند و به همین علت بسیاری از هنرمندان به نشانه اعتراض سالن را ترک کردند.
لازم به یادآوری است که طی روزهای گذشته، دادستان عمومی و انقلاب شهرستان نطنز از احضار نگار معظم، هنرمند زن شیرازی به دلیل تکخوانی در جریان تور گردشگری در روستای تاریخی ابیانه به مراجع قضایی خبر داده بود.
۱۳۹۸-۰۱-۳۰
گفتگو با زنی که خود و دو خواهرش قربانی کودک همسری شدهاند
گل پری زنی ۴۵ ساله است که در ۱۳ سالگی به دلیل مشکلات اقتصادی و نداری خانواده تن به ازدواج با پسرخاله ۳۰ ساله خود داده و بعد از یک سال از او جدا شده است. او می گوید در مدت یک سالی که با همسرش زندگی کرده جز تحقیر و کتک چیزی نصیبش نشده و از ازدواج متنفر شده است.
سپس در ۱۶ سالگی یک بار دیگر به خاطر فشارهای خانواده اش ازدواج کرده اما پس از ۲۰ سال به خاطر اعتیاد همسرش از وی جدا شده است. او همچنین در مورد دو خواهر دیگرش می گوید که یکی در ۱۳ سالگی مجبور به ازدواج با یک پیرمرد شد و پس از مدتی از وی جدا شده و دیگری در ۱۶ سالگی مجبور به ازدواج شد که به خاطر بدرفتاری های همسرش سکته مغزی کرد و در حال حاضر یک طرف بدنش لمس و هر دو دستش از کار افتاده است.
سپس در ۱۶ سالگی یک بار دیگر به خاطر فشارهای خانواده اش ازدواج کرده اما پس از ۲۰ سال به خاطر اعتیاد همسرش از وی جدا شده است. او همچنین در مورد دو خواهر دیگرش می گوید که یکی در ۱۳ سالگی مجبور به ازدواج با یک پیرمرد شد و پس از مدتی از وی جدا شده و دیگری در ۱۶ سالگی مجبور به ازدواج شد که به خاطر بدرفتاری های همسرش سکته مغزی کرد و در حال حاضر یک طرف بدنش لمس و هر دو دستش از کار افتاده است.
به گزارش خبرگزاری هرانا، روزنامه ایران با زنی که خود و دو خواهرش قربانی کودک همسری شدهاند گفتگویی انجام داده است. قربانی کودک همسری در این مصاحبه از آسیب هایی که به خاطر ازدواج زودهنگام به او وارد شده است پرده برمیدارد. آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است.
متن کامل این مصاحبه را در ادامه بخوانید:
گل پری از سن و سالت بگو و اینکه اهل کجایی؟
من متولد سال ۵۲ هستم و تو یکی از روستاهای کرمانشاه به دنیا اومدم ولی الآن کرمانشاه زندگی میکنم.
یعنی الآن ۴۵ ساله هستی، چند ساله بودی که ازدواج کردی و اصلاً آمادگی ازدواج را داشتی؟
وقتی ۱۳ ساله بودم به خاطر بیفکری و فقر و تنگدستی پدرم به عقد پسرخاله ۳۰ سالهام که کشاورز بود دراومدم آمادگی که هیچ من اصلاً از ازدواج و عروسی هیچی نمیدونستم.
تو که میگی از عروسی و ازدواج چیزی نمیدونستی پس یعنی با وظایف همسرداری هم آشنایی نداشتی؟
نه اصلاً، اتفاقاً یکی از دلایل کتک خوردنم همین موضوع بود و شوهرم که روستایی بود فرهنگم نداشت و اخلاقشم که اینقدر بد بود که به جای اینکه صبور باشه به هر بهانهای منو به باد کتک میگرفت و فحاشی میکرد.
پس یعنی تو اون زندگی خیلی اذیت شدی، چند سال با پسرخالهات زندگی کردی؟
یک سال با شوهرم زندگی کردم و تمام مدت فقط کتک خوردم خیلی تلاش کردم به خانوادهام بفهمونم که امنیت ندارم تا بذارن من طلاق بگیرم که بالاخره تونستم جدا بشم اما برگشت به خونه پدری هم بدبختیهای خودش را داشت. خیلی سختی کشیدم، خیلی از این و اون حرف شنیدم حتی از پدرم. من اصلاً نمیخواستم ازدواج کنم منو به زور شوهر داده بودن.
خب پدرت برای چی تو سن پایین شوهرت داد، آیا از ازدواج تو با پسرخاله ات پولی عایدش شده بود؟
به خاطر فقر و نداری شوهرم دادن، خانوادهام چون شوهرم فامیل بود اصلاً شیربها هم نگرفتن، گفتن فامیله زشته البته بگم من جهیزیه هم نداشتم پدرم فقط میخواست از دستم راحت بشه.
خب بعد ازاینکه به خونه پدری برگشتی شرایطت چطور بود؟
وقتی برگشتم خونه پدری خیلی سختی کشیدم چند سالی که اونجا زندگی کردم از اطرافیان خیلی حرف شنیدم از پدرم چقدر بیاحترامی دیدم، از ازدواج متنفر شده بودم اما وقتی حدوداً ۱۶ یا ۱۷ سال داشتم دوباره به خاطر نداری و فقر مجبورم کردن به عقد پسری حدوداً فکر کنم ۲۸ ساله که جوشکار بود دربیام.
زندگیت با شوهر دومت چطوره آیا از روند زندگی الانت راضی هستی؟
ازدواج دوم من باز هم ناموفق بود و بعد از بیست سال زندگی از شوهرم جدا شدم البته بگم یک سال اول همه چی خوب پیش رفت، هم اخلاق شوهرم خوب بود و هم اینکه کار و درآمد داشت، اما بعد از یک سال شوهرم رفت سمت مواد که همین موضوع زندگی منو سیاه کرد. تمام وسایل خونه رو برای تهیه مواد میفروخت، چند بارم هم به جرم حمل مواد گرفتنش.
پدرت تو ازدواج دوم بازهم پولی تحت عنوان شیربها نگرفت؛ جهیزیه چی باز با خودت جهیزیه نبردی؟
مامانم نذاشت پدرم شیربها بگیره گفت غریبه هستن زشته به دخترمون سرکوفت میزنن. مامانم گفت اگه پونصد تومن شیربها بگیریم باید پونصد تومن دیگه هم بذاریم روش جهیزیه بگیرم ولی چون مامانم مطمئن بود پدرم پول شیربها رو خرج میکنه و نمیتونیم جهیزیه هم بگیریم گفت آبرومون میره برای همین نذاشت پدرم شیربها بگیره، جهیزیه هم اصلاً پدرم به فکر نبود ولی مامانم بنده خدا یک دست رختخواب و ۶ تا بالشت و قاشق و چنگال برام گرفت. البته بگم پدرم حتی برای پسراشم هیچ کاری نکرده.
از این ازدواج فرزندی داری؟
بعد از دوسال صاحب یک پسر شدم که الآن سال آخر دبیرستانه و پسر دومم که چند سال بعد از ازدواج بدنیا اومد الآن کلاس چهارم دبستانه.
سعی کردی شوهرت را ترک بدی یا اینکه وقتی رفت سمت مواد بلافاصله ازش جدا شدی؟
نه من تو این زندگی خیلی تلاش کردم چند بار کمپ ترک اعتیاد بستریش کردم اما هر بار بعد از چند روز پاکی دوباره سمت مواد میرفت دیگه طوری شده بود که چندین بار به جرم حمل مواد گرفتنش بار اول که افتاد زندان سه سال طول کشید و تو این مدت چون درآمدی نداشتم با سبزی پاک کردن و کار تو خونههای دیگران زندگی مو میگذروندم. من تا همین الانم یه نونم حتی از خواهر خودم نگرفتم، سعی کردم خودم زندگیمو بچرخونم.
چطور شد بعد از این همه تلاش برای حفظ زندگیت تصمیم به جدایی گرفتی آیا پسراتم با طلاق موافق بودند؟
بیست سال با شوهرم زندگی کردم اما اون دیگه آبروی ما رو برده بود. هر بار یه تیکه از وسایل خونه را برای تهیه مواد میفروخت. این اواخرم دیگه فقط تریاک مصرف نمیکرد، شیشه هم اضافه شده بود. یه بار شوهرم بساط مواد رو کنار دستشویی تو حیاط پهن کرده بود که همکلاسی پسرم اومده بود دم خونمون باهم برن مدرسه که به پسرم میگه این بوی گند چیه از خونتون میاد، وقتی پسرم از مدرسه برگشت بهم گفت بابا دیگه آبروی ما رو تو محل برده. پسرم گفت دیگه نمیشه اینجوری زندگی کرد تورو خدا تمومش کن مامان، دیگه پسرام صداشون درومده بود. شوهرم با بچهها هم دعوا و مرافه داشت، برای همین مجبور شدم برای طلاق اقدام کنم، بالاخره سال ۹۳ با توجه به پروندههایی که تو دادگاه داشت تونستم غیابی طلاق بگیرم.
گل پری اگر خودت دختر داشتی با این همه سختی که خودت کشیدی اجازه میدادی تو سن پایین ازدواج کنه؟
اصلاً نمیذاشتم اگر دختر داشتم باید درس میخوند باید برای خودش شغل خوبی پیدا میکرد بعد با یه پسر خونواده دار و خوب ازدواج میکرد، من خودم خیلی دوست داشتم درس بخونم اما پدرم نذاشت، پدرم آینده ما رو سیاه کرد.
خودت تا کلاس چندم درس خوندی دوست داشتی درستو ادامه میدادی؟
تا کلاس پنجم درس خوندم اونم پدرم منو مدرسه نفرستاد که وقتی خودم بزرگتر شدم و فهمیدم باید مدرسه برم همین ۵ کلاس رو هم نهضت سواد آموزی رفتم. دوست داشتم درس بخونم اما خانوادم نذاشتن و منو به زور شوهر دادن الانم که دیگه سن و سالی ازم گذشته.
گل پری با تمام سختیهایی که کشیدی الآن از پدرت راضی هستی؟
نه والا هیچ راضی نیستم خدا از سر تقصیراتش نگذره، نه اینکه پشت سرش بگم جلو روشم گفتم من ازش راضی نیستم همیشه هم بهش میگم تو ما رو اینطوری کردی آخه خواهرم هم مثل خودم تو سن پایین مجبورش کردن شوهر کنه اما پدرم اصلاً راجع به این تصمیمات پشیمون نیست و همش میگه به من چه درصورتی که اگر پدرم مثل الآن من که برای زندگی و آینده بچه هام زحمت میکشم کار میکرد و زحمت میکشید ما مجبور نمیشدیم تو سن پایین شوهر کنیم و بدبخت شیم، من پدرمو نمیبخشم.
اشاره کردی که خواهرتم تو سن پایین ازدواج کرده میشه کمی راجع به ازدواج خواهرت برام بگی؟
خواهرم وقتی ۱۳، ۱۴ ساله بود مجبور شد به خاطر فقر و نداری با یه پیرمرد ازدواج کنه و هووی یه زنه دیگه بشه، هووش اینقدر باهاش بدرفتاری کرد که اونم مجبور شد از شوهرش جدا بشه ما پدر متینی نداشتیم که اجازه بده ما درس بخونیم یه خواهر دیگه هم دارم که تو سن ۱۷، ۱۸ سالگی به خاطر فشارهای عصبی که برای فقر و نداری و اجبار برای ازدواج بهش وارد شد سکته مغزی کرد و یک ماه تو بیمارستان تو کما بود و یه طرف بدنشم لمس شد الانم که دو تا دستاش ناقصه، خواهرم دوست داشت بره مدرسه درس بخونه اما پدرم کاریش کرد که سکته بکنه، ما همیشه دخترعموهامونو که میدیدیم حسرت میخوردیم وضع زندگی فامیلامون از ما بهتر بود همین باعث میشد ما همیشه حسرت بخوریم.
با این توضیحاتی که راجع به خودت و خواهرات دادی پس یعنی ازدواج تو سن پایین تو فامیل شما رواج داره؟
نه تو فامیل ما دخترا تو سن ازدواج ۱۷، ۱۸ سالگی ازدواج میکنن مگر اینکه یه خانواده خوب بیاد خواستگاری که دخترا تو سن پایین ازدواج کنن. اونم نه ۱۳ سالگی، فقط خانواده ما بخاطر فقر و نداری دخترا رو تو سن پایین شوهر میدن حتی الانم برادرزادهام که ۱۶ سال سن داره رو به پسرخالهاش شوهر دادن، دختربرادرم داشت درس میخوند ولی شوهرش دادن.
خودت که تجربه تلخ ازدواج تو سن پایین رو داشتی سعی نکردی برادرتو قانع کنی که دخترشو شوهر نده؟
چرا سعی کردم هم من هم مامانم گفتیم بذار درسشو بخونه اما برادرم گفت به شما ربطی نداره و به حرف ما گوش نداد، پدر و برادرم فرهنگ و مغز ندارن.
الان هزینههای زندگیتو چهجوری تأمین میکنی شخصی هست که بهت کمک کنه یا از ارگانی کمک میگیری؟
سه تا مشتری دارم که روزهای یکشنبه، دوشنبه و سهشنبه کارهای نظافت خونه هاشون رو انجام میدم براشون سبزی پاک میکنم یارانه هم میگیرم اما این پولها کفاف خرج زندگیمو نمیده، البته دو ماه هم هست کمیته امداد ماهی ۲۰۰ هزار تومان برام واریز میکنه اما اونا هم میگن نمیتونن بهطور دائم منو تحت پوشش بگیرن باز خدا خیرشون بده خیرین رو که هر وقت گرهای تو کارم بیفته کمکم میکنن.
لازم به یادآوری است که مدتی پیش علی کاظمی، مشاور معاون
حقوقی قوه قضائیه با اشاره به ازدواج ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار کودک در
یک سال، گفت که اینها به طور رسمی ازدواج کردهاند، اما
مشکل عمده ما افرادی هستند که خارج از فرآیند رسمی ازدواج
میکنند. از سوی دیگر ازدواج مردان سن بالا با دختران کم سن
و سال کودک آزاری محسوب میشود. دی ماه امسال کمیسیون
حقوقی قضایی مجلس طرح ممنوعیت کودک-همسری را رد
کرد. علاوه بر صدمات شدید جسمی و روحی یکی دیگر از
عواقب ازدواج کودکان مواجه شدن با پدیده طلاق در این سنین است.
ازدواج کودکان یا کودک همسری در ایران در سالهای اخیر روز به افزایش است. فعالان حقوق کودک میگویند این پدیده در آینده بر سلامت خانوادههای ایرانی تاثیر منفی خواهد گذاشت.
آمار بالای ازدواج کودکانی که پیش از رسیدن به بلوغ فکری و ذهنی ازدواج میکنند از گستردگی این پدیده در ایران حکایت دارد. سن ازدواج در ایران بر مبنای “بلوغ جنسی” تعیین شده در حالی که به گفته کارشناسان، بلوغ جنسی تنها بخشی از ابعاد بلوغ کامل انسان است. رشد، آگاهی، آموزش و آزادی در انتخاب، اساسیترین و انسانیترین شروط برای تشکیل خانواده است.
آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است.
بر اساس آمار منتشر شده بالغ بر ۹۵ هزار مورد طلاق زنان زیر
۱۹ سال در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۴ ثبت شده که حدود ۵ هزار و
۷۶۰ مورد از این طلاقها مربوط به ازدواجهایی است که سن
زوجین کمتر از ۱۵ سال است.
کودک همسری؛ گفتگو با مردی که با یک دختر ۱۲ ساله ازدواج کرده است «دختربچهها حرفشنوتر هستند»
مسعود مردی است که در ۳۴ سالگی با دختری ۱۲ ساله ازدواج کرده است. او دلیل ازدواج خود را حرف شنوی و کم توقع بودن کودکان عنوان میکند
میگوید همسرم در اوایل ازدواج به جای کارهای خانه بازی میکرد، اما من توانستم او را تربیت کنم. مقصود وی از تربیت کتک زدن است که چندین بار به آن اشاره میکند. همسر این فرد در ۱۳ سالگی باردار شده و یک سال بعد مادر شده است. میگوید “الآن ۳ تا بچه دارم، ۲ تا پسر و یک دختر”.
میگوید همسرم در اوایل ازدواج به جای کارهای خانه بازی میکرد، اما من توانستم او را تربیت کنم. مقصود وی از تربیت کتک زدن است که چندین بار به آن اشاره میکند. همسر این فرد در ۱۳ سالگی باردار شده و یک سال بعد مادر شده است. میگوید “الآن ۳ تا بچه دارم، ۲ تا پسر و یک دختر”.
به گزارش خبرگزاری هرانا، روزنامه ایران با مردی که با دختری ۱۲ ساله ازدواج کرده گفتگویی انجام داده است. آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است.
در مقدمه این گفتگو میخوانیم: پای درد دلشان که مینشینیم باورهای کهنه و قدیمی، سلطهطلبی بر همسر و حتی لذتجویی جنسی را دلیل ازدواج مردانی مییابیم که همسران خود را از میان دختربچهها انتخاب میکنند. هرچند سخن گفتن از دشواریهای زندگی برای قربانیان کودک همسری دشوار است اما دختران راحتتر از مردان از زندگی خود میگویند و کمتر مردی را میتوان یافت که از دلایلش برای ازدواج بگوید. در این میان اما مسعود مردی است که حاضر شده بدعت شکنی کند و از زندگی و ازدواج خود با دختری بگوید که در ۱۲ سالگی بر سر سفره عقد او نشسته است
متن کامل این مصاحبه را در ادامه بخوانید:
چند سالتان است و اهل کجا هستید؟
متولد سال ۵۰ هستم و اهل بوشهرم.
یعنی ۴۷ سال دارید، چند ساله بودید که ازدواج کردید؟ همسرتان هنگام ازدواج چند ساله بودند؟
من حدود ۳۴ ساله بودم و همسرم ۱۲ سال داشت.
۲۲ سال اختلاف سنی با دختری که هنوز کودک بود! به چه دلیل تصمیم گرفتید با یک دختربچه زندگی مشترک را آغاز کنید؟
دخترانی که سن و سال زیادی ندارند حرف شنوی بیشتری دارند، کمتوقع هستند و با غر زدن اعصابت را خرد نمیکنند.
به نظر شما حرف شنوی و کم توقعی برای همسر بودن کافی است؟
بله. دخترهای کم سن و سال جرئت ندارند روی حرف همسرشان حرف بزنند و این یعنی آرامش. میدانی خانم، مادر من هم تقریباً در همین سن و سال با پدرم ازدواج کرد و من هیچ وقت نشنیدم که حتی پدرم را با اسم کوچک صدا بزند. پدرم تا لحظه مرگ آقای خانه بود و حرفش قانون اول و آخر در خانه. اما در مقابل عمویم همیشه برای سادهترین امور هم از زنش اجازه میگرفت بیچاره حسابی زن ذلیل بود.
شما از انتخاب و زندگی خود راضی هستید؟
بله البته اوایل خیلی اذیت شدم؛ هیچ چیز نمیدانست و یک کم هم دست و پا چلفتی بود. اما دختر باهوشی بود و توانستم کم کم او را آنطور که دوست داشتم بار بیاورم.
منظورتان این است که آنطور که دوست داشتید او را تربیت کردید؟
بله، اوایل فکر میکرد زندگی یعنی خاله بازی و خیلی از موضوعها را جدی نمیگرفت، مثلاً یک روز دیدم به جای اینکه خانه را تمیز کند یا لباسهای مرا بشوید عروسک بازی میکند. من که برای فردا لباس تمیز نداشتم از کوره در رفتم و حسابی کتکش زدم از آن روز فهمید که زمان بازی تمام شده و باید حواسش به زندگی باشد. البته نه اینکه دوست داشته باشم دست رویش بلند کنم اما گاهی مجبور میشوی.
چطور میتوان از دختربچهای که هنوز تجربه سختیهای زندگی را نداشته و حتی برای گذران برخی از امور زندگی وابسته پدر و مادرش است و به قول خودتان از ترس سکوت میکند توقع داشت بتواند وظایف همسری را بدرستی انجام دهد؟
خودتان میدانید که خدا دختران را ۶ سال زودتر از مردان مکلف کرده یعنی آنها در ۹ سالگی به بلوغ میرسند پس نباید به آنها به چشم کودک نگاه کرد. هرچند بعضی از دختران نازپرورده هستند و به قول معروف مادرانشان زیادی نازشان را میکشند اما همه آنها میتوانند وظایف زن بودن خود را انجام دهند هرجا هم که نفهمیدند چه باید بکنند خوب ما راهنمایی شان میکنیم.
منظورتان از راهنمایی همان کتک زدن است؟
همیشه نه اما خوب بعضی وقتها آدم مجبور میشود که کمی جدیت به خرج بدهد. قدیمیها بیخود نگفتند که جنگ اول به از صلح آخر است.
همسر شما هم جزو کودکانی بوده که باید در جریان بازی و وقت گذراندن با هم سن و سالانش خیلی از مناسبات اجتماعی را یاد میگرفت و در سایه حمایت پدر و مادر برای زندگی بزرگسالی آماده میشد اما از همه این موارد محروم شده و به یکباره وارد زندگی مشترکی شده که در آن به جای نصیحت مادر، همسرش با جدیت و کتک وظایفش را به او آموزش داده. فکر نمیکنید اگر او در خانه پدری میماند امروز خوشبختتر بود؟
نخیر این حرف ها فقط برای داستانهاست. زندگی واقعی با این داستانها فرق دارد خود شما وقتی نان نداری شکم دخترت را سیر کنی با محبت میتوانی مانع مردنش از گرسنگی بشوی چه برسد به اینکه مناسبات اجتماعی یادش بدهی؟ نخیر اصلاً این طور نیست دختربچه یعنی چه من با شما موافق نیستم.
هیچ وقت به این فکر افتادید که ای کاش به جای این دختربچه با دختر جوانی ازدواج میکردید که از پس مسائل زندگی بربیاید؟
از خدا که پنهان نیست از شما چه پنهان، این اتفاق افتاده، اما فقط در حد فکر بوده چون همسر من دختری باهوش بود که وظایفش را خیلی سریع یاد میگرفت. به همین دلیل تصمیم گرفتم کمی تحمل کنم و شکر خدا صبر من نتیجه داد.
از صحبت هایتان معلوم است که از ازدواج خود راضی هستید، درست متوجه شدهام؟
بله هرچند اوایلش سخت بود مانند هر کار دیگری اما نتیجه مهم است و من حالا از تصمیم و زندگی خود راضی هستم.
همسرتان چطور، او هم راضی است؟
بله از خدایش هم باشد. وقتی هم سن و سالانش مجبورند برای یک لقمه نان از صبح تا عصر کار کنند او خانم خانه خودش است. نه تنها سرپناه دارد، نان و بوقلمونی هم بر سر سفرهاش هست. خدا رو شکر بچههای خوبی هم داریم پس چرا راضی نباشد.
ناراحتی نمیکرد، بیقرار نبود وقتی به او سخت میگرفتید نمیخواست به خانه پدرش برگردد؟
نه، چرا باید چنین کاری بکند. دختران ما میدانند که با لباس سفید به خانه شوهر میروند و با همان لباس سفید هم باید از خانه شوهر بیرون بیایند از این خبرها نیست که تا اوضاع بر وفق مراد نبود شال و کلاه کنند و به خانه پدر برگردند.
از بچه هایتان بگویید، چند تا بچه دارید؟
۳ تا بچه دارم ۲ تا پسر و یک دختر.
اولین فرزندتان چند سال بعد از ازدواج به دنیا آمد؟
حدود یک سال و نیم از ازدواجمان گذشته بود که پسر اولم به دنیا آمد.
یعنی همسرتان هنوز ۱۴ ساله نشده بود که مادر شد. یک مادر ۱۴ ساله توانسته به نحو احسن موجود دیگری را بدرستی پرورش دهد و تربیت کند؟
بچهها را همان طور که دوست دارم تربیت کردهام همان طور که همسرم بیچون و چرا مطابق خواستهام رفتار میکند پسرها هم حرف شنوی خوبی از من دارند. دخترم هم که عزیز دلم است و از او راضی ام.
فکر نمیکنید اگر پدرتان همیشه حرف اول و آخر را در خانه نمیزد، امروز حرف شنوی بیچون چرای همسر و فرزندانتان این قدر برایتان مهم نمیشد؟
نه. چه ربطی دارد.
دخترتان چند سال دارد؟
۸ ساله است عزیز دل بابا.
حاضرید سه یا ۴ سال دیگر او را به عقد مردی که چندین سال از او بزرگتر است دربیاورید؟
این یک موضوع کاملاً شخصی است. من علاقهای به ازدواج دخترم ندارم. شاید دخترم هم دوست داشته باشد ادامه تحصیل بدهد و برای خودش دکتر یا مهندسی شود.
یعنی مثل خیلی از خانمها برای یک لقمه نان ساعتها بیرون از خانه کار کند؟
نه چرا این طوری به قضیه نگاه میکنید ممکن است دختر من دوست داشته باشد برای دل خودش کار کند شاید هم نه. تا آن زمان کی مرده کی زنده؟
اگر دخترتان بخواهد برای دل خودش درس بخواند و ازدواج نکند، یکی مثل زن عمویتان نمیشود؟
خوب بشود.
از حرفهایتان این طور تصور کردم از رفتار او و مداخله و اظهارنظرهایش در تصمیمات عمویتان خوشتان نمیآید؟
نگفتم خوشم نمیآید.
اما گفتید بیچاره عمویم زن ذلیل بود چون باید برای سادهترین امور هم با همسرش مشورت میکرد این طور نیست؟
زندگی هرکس به خودش مربوط است. من و همسرم از زندگی خود راضی هستیم همانطور که پدر و مادرم و عمو و زن عمویم راضی بودند. زندگی بقیه آدم ها به من ربطی ندارد. به دخترم هم اجازه میدهم خودش برای زندگیاش تصمیم بگیرد.
اگر او خواست در ۱۲ سالگی مانند مادرش ازدواج کند چه؟
دختر من از نظر مالی چیزی کم ندارد که در ۱۲ سالگی ازدواج کند.
یعنی همسرتان به دلیل نیاز خانوادهاش قبول کرد با شما ازدواج کند؟
دلیلش هر چه بود الآن زن من است و از زندگیاش هم راضی است.
مطمئن هستید؟
همین شماها هستید که دخترها را پر رو کرده اید. این حرفهایی که شما میزنید فقط آمار طلاق را بالا میبرد. حیف وقتی که برای مصاحبه با شما گذاشتم…
لازم به یادآوری است که مدتی پیش علی کاظمی، مشاور معاون حقوقی قوه قضائیه با اشاره به ازدواج ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار کودک در یک سال، گفت که اینها به طور رسمی ازدواج کردهاند، اما مشکل عمده ما افرادی هستند که خارج از فرآیند رسمی ازدواج میکنند. از سوی دیگر ازدواج مردان سن بالا با دختران کم سن و سال کودک آزاری محسوب میشود. دی ماه امسال کمیسیون حقوقی قضایی مجلس طرح ممنوعیت کودک-همسری را رد کرد. علاوه بر صدمات شدید جسمی و روحی یکی دیگر از عواقب ازدواج کودکان مواجه شدن با پدیده طلاق در این سنین است.
ازدواج کودکان یا کودک همسری در ایران در سالهای اخیر روز به افزایش است. فعالان حقوق کودک میگویند این پدیده در آینده بر سلامت خانوادههای ایرانی تاثیر منفی خواهد گذاشت.
آمار بالای ازدواج کودکانی که پیش از رسیدن به بلوغ فکری و ذهنی ازدواج میکنند از گستردگی این پدیده در ایران حکایت دارد. سن ازدواج در ایران بر مبنای “بلوغ جنسی” تعیین شده در حالی که به گفته کارشناسان، بلوغ جنسی تنها بخشی از ابعاد بلوغ کامل انسان است. رشد، آگاهی، آموزش و آزادی در انتخاب، اساسیترین و انسانیترین شروط برای تشکیل خانواده است.
آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است.
بر اساس آمار منتشر شده بالغ بر ۹۵ هزار مورد طلاق زنان زیر ۱۹ سال در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۴ ثبت شده که حدود ۵ هزار و ۷۶۰ مورد از این طلاقها مربوط به ازدواجهایی است که سن زوجین کمتر از ۱۵ سال است.
محکومیت ویدا موحد، “اولین دختر خیابان انقلاب” به یک سال زندان
پیام درفشان وکیل مدافع ویدا موحد، از معترضان به حجاب اجباری و معروف به دختر خیابان انقلاب از محکومیت موکلش توسط شعبه ۱۰۹۱ دادگاه کیفری دو استان تهران به اتهام “تشویق مردم به فساد و فحشا از طریق کشف حجاب” به یک سال حبس تعزیری خبر داد.
وی با بیان اینکه موکلش علاوه بر آزادی مشروط، مشمول دو عفو اخیر نیز میشود، گفت “با وجود پیگیریها در زندان و اینکه موکل چندین مرتبه درخواست آزادی مشروط و عفو برای قاضی اجرای احکام ارسال کرده اما هیچ درخواستی از زندان شهر ری برای اجرای احکام ارسال نشده است”.به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از ایرنا، امروز یکشنبه ۲۵ فروردین ماه ۱۳۹۸، پیام درفشان، وکیل دادگستری با اعلام این خبر گفت که این حکم در تاریخ ۱۱ اسفندماه ۱۳۹۷ صادر شده است.
این وکیل دادگستری با بیان اینکه موکلش مشمول عفوبه مناسب عید مبعث و آزادی مشروط قرار گرفته است، در توضیح این پرونده گفت: بنا بر گزارش پلیس (کلانتری انقلاب) که در پرونده موجود است، هفتم آبان سال ۹۷، موکل بالای گنبد فیروزهای میدان انقلاب رفته و تعدادی بادکنک رنگی در دست داشته که به سبب گردآمدن جمعیت و ایجاد اخلال در عبور و مرور خودروها، بازداشت و به مرجع قضائی برای رسیدگی اعزام میشود.
وی افزود: با توجه به اینکه برای مرتبه دوم این امر توسط ویدا موحد انجام میشد و مرتبه اول منجر به ایجاد مجموعه اقدامات مشابه شده بود، در نتیجه مرجع دادسرا وارد انجام تحقیقات برای بررسی ابعاد امر شد و قرار بازداشت صادر کرد تا تحقیقات انجام شود.
درفشان اضافه کرد: قاضی دادگاه به خاطر اینکه موکل نقش برنامه ریزی نداشته و ابراز کرده صرفا می خواسته ابراز شادمانی شخصی کند و به سبب اینکه فعل شخصیاش متصف به سایر اشخاصی که خارج از کشور رفتند و سعی کردند از مساله استفاده سیاسی کنند نشود، حتی از هرگونه ابراز نظر در رسانه های خارجی پرهیز کرده است که مبادا مورد بهره برداری سیاسی و جنجال توسط اشخاص شود.
این وکیل دادگستری گفت: موکلم ابراز کرده قبول دارد با توجه به تبعات منفی مساله برای خودش و فرزند دو سالهاش این شیوه ابراز نظرش صحیح نبوده و متعهد شد که تکرار نخواهد کرد و در نتیجه قاضی برای اینکه مادر است و طفل خردسال دارد، جهت تسریع در امور آزادی اش حتی شخصا در همان جلسه دادرسی اقدام به صدور و تایپ دادنامه کرد و به خاطر رعایت نکات انسانی به مسئولین دفتر دستور داد پرونده خیلی سریع برای طی روال قانونی به اجرای احکام و زندان ارسال شود تا موارد آزادی مشروط و عفو که شامل حال پرونده می شود، اجرا شود.
وی با بیان اینکه موکلش علاوه بر آزادی مشروط، مشمولعفو اخیر به مناسبت عید مبعث می شود، افزود: با وجود پیگیریها در زندان و اینکه موکل چندین مرتبه درخواست آزادی مشروط و عفو برای قاضی اجرای احکام ارسال کرده اما هیچ درخواستی از زندان شهر ری برای اجرای احکام ارسال نشده است.
این وکیل دادگستری تاکید کرد: متاسفانه با وجود پیگیری های مکرر ملاحظه میشود بنا بر روالی که باید صورت پذیرد، درخواست زندانی مبنی بر آزادی مشروط و عفو از زندان به قاضی اجرای احکام با وجود گذشت بیش از یک ماه از ابلاغ دادنامه ارسال نشده و نمیشود و این در حالی است که طبق فصل دوم آئین نامه اجرایی سازمان زندان ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور، در خصوص ارسال مراسلات پستی زندانی، این تکلیف قانونی وجود دارد که توسط زندان باید درخواست زندانی به مقامات قضائی پرونده اش ارسال شود.
درفشان اضافه بیان داشت: اقدامات غیرقانونی زندان منجر به بروز شایعاتی در فضای مجازی مبنی بر صدور حکم محکومیت ۲۰ سال حبس توسط دادگاه یا محبوس بودن موکل در بازداشت نیروهای امنیتی و نهایتاً تشویش اذهان عمومی شده است.
ویدا موحد دی ماه ۱۳۹۶ روی سکویی در تقاطع خیابان انقلاب و وصال در مرکز تهران روسری سفید خود از سر برداشت و با نصب آن روی شاخهای که در دست داشت، اعتراض خود را به حجاب اجباری در ایران نشان داد. بعد از ویدا موحد، گروهی از زنان ایرانی در اعتراض به حجاب اجباری، در همان نقطه روسریهایشان را از سر برداشتند. این گروه از افراد به “دختران خیابان انقلاب” مشهور شدند. پس از آن در برخی نقاط تهران و شهرهای دیگر، دخترانی با برداشتن روسری و گرفتن آن بر یک چوب، به حجاب اجباری اعتراض کردند. این حرکت با حمایت بسیاری از مردان در سراسر کشور نیز همراه شد.
مرد زندانی، همسرش را در زمان ملاقات در زندان به قتل رساند
تغییر قانون و تقلیل حکم اعدام مرد زندانی به حبس ابد باعث برگشت او به زندگی نشد. این مرد که مدعی است “از بی مهری های همسرش خسته شده بود”، همسرش را به ملاقات شرعی در زندان فرا می خواهند و در سایه غفلت مسئولین نظارتی زندان بوسیله شیء برنده او را به قتل می رساند.
بی نظارتی در زندان تا جایی نمود داشته است که خود متهم نیز پس از قتل بوسیله حلق آویز کردن اقدام به خودکشی ناموفق کرد.به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از روزنامه ایران، ساعت یک ظهر چهارشنبه ۲۱ فروردین مأموران زندان قزل حصار در تماس با بازپرس کشیک قتل پایتخت از قتل زن جوانی به دست شوهر زندانیاش خبر دادند.
به دنبال اعلام این خبر بازپرس جنایی به همراه تیم بررسی صحنه جرم راهی زندان قزل حصار شدند. در بررسیهای صورت گرفته مشخص شد یکی از زندانیان که محکوم به حبس ابد بوده هنگامی که با همسرش ملاقات حضوری داشته وی را به قتل رسانده و سپس اقدام به حلق آویزی کرده است. اما با حضور پرسنل زندان از مرگ نجات یافته است. بدین ترتیب تحقیقات از مرد جوان به دستور بازپرس دشتبان از شعبه نهم دادسرای امور جنایی تهران صورت گرفت و وی به قتل همسرش اعتراف کرد.
بر اساس این گزارش، متهم ۳۳ سال سن دارد، به جرم قاچاق هروئین محکوم به اعدام بوده اما ۷ ماه قبل مورد عفو قرار گرفت و اعدام او به حبس ابد تقلیل یافته است. روزنامه ایران در خصوص انگیزه متهم از قتل همسرش و چگونگی آن گفتگویی با وی انجام داده است. متن کامل این مصاحبه را در ادامه بخوانید:
به چه جرمی به زندان افتادی؟
پنج سال قبل به جرم حمل یک و نیم کیلو هروئین به اعدام محکوم شدم. اما ۷ ماه قبل مورد عفو قرار گرفتم و حکمم شکست و به حبس ابد تبدیل شد. البته سال ۸۵ هم به اتهام حمل مواد بازداشت شدم اما بعد از ۸ ماه حبس آزاد شدم.
چرا همسرت را کشتی؟
به خاطر بیمهریهایش. به خاطر اینکه هر کاری میگفتم انجام بده او مخالفش را انجام میداد. مثلاً به او گفتم در تهران بماند اما بدون اینکه به من حرفی بزند وسایلش را جمع کرد و به شهرستانی که خانوادهاش در آنجا زندگی میکردند رفت. برادرش همکار من بود ولی هیچ قدمی برای آزادی من برنداشت. زمانی که به اعدام محکوم شدم همسرم ناراحت نشد. من اگر خلاف کردم به خاطر او بود. میخواستم او و پسر ۱۰ سالهام در رفاه و آسایش زندگی کنند وگرنه خودم که نیاز به پول نداشتم.
در این مدت با همسرت ملاقات داشتی؟
خودم به او گفتم نیاید. از بس که رفتارهایش سرد بود. از دستش ناراحت بودم. من به خاطر او به زندان افتادم و روزهای سختی بر من گذشت ولی همسرم اصلاً این موضوع را درک نمیکرد. از او نفرت پیدا کرده بودم، باید او را میکشتم تا آرام میشدم. الان احساس آرامش دارم.
از کی تصمیم به قتل همسرت گرفتی؟
یک هفتهای میشد. به او گفته بودم که به ملاقاتم نیاید. اما برای اجرای نقشهام به همسرم زنگ زدم و گفتم از زندان خسته شدهام و میخواهم خودکشی کنم. از او خواستم به ملاقاتم بیاید. او هم پذیرفت. میخواستم او را خفه کنم اما زمانی که سوار اتوبوس حمل زندانیان شدم چشمم به یک تیزی افتاد. آن را برداشتم و زمانی که همسرم را دیدم او را با چند ضربه به قتل رساندم. برای اینکه صدایش را کسی نشنود دستم را روی دهانش گذاشته بودم.
چرا او را طلاق ندادی؟
طلاق نمیگرفت. چند سال قبل با همسرم دچار اختلاف شدم و درخواست طلاق داد ولی با وساطت فامیل و خانوادهها آشتی کردیم. این بار هر چه به او گفتم از بیمهریهایت خسته شدهام و طلاق بگیر قبول نمیکرد. نمیدانم هدفش از این کار چه بود.
چرا دست به خودکشی زدی؟
خسته شده بودم. میدانستم که به خاطر کاری که انجام دادهام اعدام میشوم. به همین خاطر با کش شلوار خودم را حلق آویز کردم.
چطور با همسرت آشنا شدی؟
دختر خالهام بود. سال ۸۳ باهم ازدواج کردیم. آن موقعها زندگی خوبی داشتیم و من برای بهتر شدن زندگیام خیلی تلاش میکردم. شغلم آزاد بود اما وقتی دیدم که درآمدم کفاف زندگیام را نمیدهد تصمیم گرفتم در کنارش مواد فروشی کنم. خودم هم گاهی اوقات تریاک مصرف میکردم.
کودک همسری؛ ثبت ۱۴۰۰ ازدواج زیر ۱۴ سال در استان زنجان
مدیرکل امور اجتماعی و فرهنگی استانداری زنجان از ثبت سالانه ۳۶ هزار ازدواج زیر ۱۴ سال در ایران خبر داد و گفت که هزار و ۴۰۰ مورد از این ازدواجها در استان زنجان اتفاق افتاده است.
این در حالی است که پیشتر آمار ازدواج های رسمی کودکان در یک سال ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار مورد اعلام شده بود. علاوه بر صدمات شدید جسمی و روحی یکی دیگر از عواقب ازدواج کودکان مواجه شدن با پدیده طلاق در این سنین است.به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از ایسنا، ظهر امروز سه شنبه ۲۷ فروردین ۱۳۹۸، مسیحالله سلطانی، مدیرکل امور اجتماعی و فرهنگی استانداری زنجان در کارگروه امور اجتماعی و فرهنگی از ثبت سالانه ۳۶ هزار ازدواج زیر ۱۴ سال در کشور خبر داد.
سلطانی همچنین با اشاره به اینکه به ازای هر ۳ و ۸ دهم ازدواج، یک طلاق صورت میگیرد، گفت: نرخ ازدواج در استان زنجان ۸ و ۹ دهم ثبت شده است و از این بابت، رتبه هفتم کشوری را داریم. البته پارسال شاهد کاهش ۱۱ درصدی در آمار ازدواج بودیم.
وی در خصوص مقوله کودک همسری گفت: متاسفانه از ۳۶ هزار
ازدواج زیر ۱۴ سال ثبت شده در کشور، هزار و ۴۰۰ مورد در
زنجان اتفاق افتاده است و زنجان در این مورد در رتبههای اول
قرار دارد.
لازم به یادآوری است که در اسفندماه سال گذشته، علی کاظمی، مشاور معاون حقوقی قوه قضائیه از ازدواج ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار کودک در یک سال خبر داده و گفته بود که اینها به طور رسمی ازدواج کردهاند، اما مشکل عمده افرادی هستند که خارج از فرآیند رسمی ازدواج میکنند.
در دی ماه سال گذشته، شهناز سجادی، دستیار حقوق شهروندی معاونت رئیس جمهور در امور زنان و خانواده از رد طرح افزایش سن ازدواج از سوی مجلس خبر داد و اعلام کرد که این معاونت قصد دارد بار دیگر افزایش سن ازدواج را به عنوان لایحه در مجلس مطرح کند. پیش از آن نیز طیبه سیاوشی عضو فراکسیون زنان مجلس شورای اسلامی از رد طرح ممنوعیت کودک-همسری در کمیسیون حقوقی قضایی مجلس خبر داده و گفته بود: “آمار ازدواج زیر ۹ سال بیش از ۳۰۰ نفر و آمار ازدواج زیر ۱۳ یا ۱۴ سال در دختران ۳۰ هزار تا ۴۰ هزار نفر اعلام شده است که یکی از تبعات منفی این گونه ازدواجها شکل نگرفتن فیزیولوژی زن هنگام بارداری است”.
ازدواج کودکان یا کودک همسری در ایران در سالهای اخیر روز
به افزایش است. فعالان حقوق کودک میگویند این پدیده در
آینده بر سلامت خانوادههای ایرانی تاثیر منفی خواهد گذاشت.
آمار بالای ازدواج کودکانی که پیش از رسیدن به بلوغ فکری و ذهنی ازدواج میکنند از گستردگی این پدیده در ایران حکایت دارد. سن ازدواج در ایران بر مبنای “بلوغ جنسی” تعیین شده در حالی که به گفته کارشناسان، بلوغ جنسی تنها بخشی از ابعاد بلوغ کامل انسان است. رشد، آگاهی، آموزش و آزادی در انتخاب، اساسیترین و انسانیترین شروط برای تشکیل خانواده است.
آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است.
بر اساس آمار منتشر شده بالغ بر ۹۵ هزار مورد طلاق زنان زیر
۱۹ سال در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۴ ثبت شده که حدود ۵ هزار و
۷۶۰ مورد از این طلاقها مربوط به ازدواجهایی است که سن
زوجین کمتر از ۱۵ سال است.
۱۳۹۸-۰۱-۰۷
دفاع یک مقام در ایران از ازدواج کودکان به دلیل «افزایش مظاهر جنسی»
یک مقام شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده در ایران میگوید با توجه به پایین آمدن سن «تنفروشی» و افزایش «سقط جنین غیرقانونی» و «مظاهر جنسی» در ایران، مخالفت با ازدواج کودکان در کشور درست نیست.
فرشته روحافزا، مدیر طرح و برنامه و تدوین سیاست در این شورا، همچنین چنین اظهار نظر کرد که آمار تعداد فرار دختران بین ۱۳ تا ۱۵ ساله در ایران «موجود است، اما بهتر است اعلام نشود». به اعتقاد وی، «گفتن آمار موجب میشود افرادی که در این سنین هستند نیز جرأت انجام این کار را پیدا کنند و معتقدم ارائه برخی آمارها باعث آسیب بیشتر در جامعه میشود.» خانم روحافزا ضمن دفاع از مواضع خود در مخالفت با ممنوعیت ازدواج کودکان در ایران گفت: «بیشترین رنج سنی دختران فراری در سنین ۱۳ الی ۱۵ سال است و قطعا آمار دختران فراری ما بیش از دخترانی است که در کودکی ازدواج میکنند.» به گفته این مقام رسمی، سقط جنین غیرقانونی نسبت به سقط جنین قانونی در ایران آمار بالایی دارد، اما «نباید برخی آمارها را در کشور اعلام کرد، چرا که اثر سوء در کشور دارد.» وی با انتقاد از «کاهش» سنی دوستی میان دختران و پسران به «سنین دبستان» عنوان کرد، افزود وقتی «دختران در سنین ۱۳ سال موضوعات جنسی را متوجه میشوند و به دنبال آن نیز میروند، قطعا در این سن نیاز به جنس مخالف و زوج دارند.» وی در بخش دیگری از اظهاراتش درباره «بدحجابی» و «مظاهر جنسی بالا» در جامعه اشاره کرده و گفت که «مظاهر جنسی در فضای جامعه به شدت بالاست تا آنجا که در تلویزیون درباره معایب و محاسن خودارضایی صحبت میکنند.» وی میزان «تحریکات جنسی» برای جوانان در ایران را بسیار «بالا» دانسته و در پاسخ به این که چرا در کشورهای دیگر با وجود مظاهر بالای جنسی در جامعه، قانون منع ازدواج کودکان وجود دارد، گفت: «افرادی به دنبال قانون منع ازدواج کودکان هستند، فقط کاری را انجام میدهند که از طرف جامعه بینالملل به آنها گفته میشود و خودشان چیزی نمیدانند.» روحافزا همچنین مدعی شد که «وقتی مظاهر جنسی در جامعه زیاد میشود و دختران جوان آن را میبینند و احساس نیاز میکنند، اگر بخواهد ازدواج کنند، برخی میگویند اشتباه است، اما اگر همان دختران بخواهند تنفروش شوند، همان عده میگویند، باید کارت سلامت برایشان صادر شود.» وی با انتقاد از وجود تبلیغات در زمینه بیحجابی در ایران افزود: «یک گروهی مشخص کردیم تا مجلات و کتابها را رصد کنند و در صورت لزوم جلوی انتشار برخی از آنها را بگیرند، چرا که محتویات برخی مجلات باعث میشود خانواده و جوان سالم نباشند.» روحافزا ضمن انتقاد از «جراحیهای مختلف و آرایشهای سنگین» که به گفته وی موجب «بیهویتی» زنان میشود، «آرایش و عشوهگری» در کنار جراحی زیبایی در خیابانها را نامناسب دانست. وی با بیان این که آرایش «غلیظ و غیرغلیظ» در اسلام «پسندیده» نیست، از این که زنان «زیبایی» خود را به خیابان میآورند، انتقاد کرد. این مقام شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده گفت: «من در ایران ضمانت نمیکنم در صورتی که چادر و حجاب را برداریم، زنان با با لباسهای نامناسب در خیابان حضور نداشته باشند.» با آن که در لایحه حمایت از حقوق کودک، سن ازدواج ۱۸ سال تعیین شده و برای والدینی که فرزندان خود را با سن کمتر از ۱۸ سال مجبور به ازدواج کنند، مجازات تعیین شده بود، اما کلیات این لایحه با حذف کامل این مواد در مجلس به تصویب رسید. با این حال فاطمه ذوالقدر، نماینده مجلس، گفته با آنکه چند نفر از مراجع با افزایش سن ازدواج دختران و پسران مخالفت کردهاند، اما «این طرح هنوز منتفی نشده» است. وی در ادامه اظهاراتش همچنین خبر داد که با وجود قانون ممنوعیت ازدواج برای دختران زیر ۱۳ سال در کشور، «اما این موضوع تبصرههایی دارد که این کار را مجاز میکند.» او مواردی چون «اذن ولی، رعایت مصلحت کودکان و تأیید دادگاه و نداشتن شاکی» را از جمله این تبصرهها برشمرده و گفت: «اینها باعث میشود همچنان شاهد ازدواج دختربچههایی باشیم که در شرایط ازدواج نیستند، اما به جای کودکی، همسر و مادر میشوند.» ذوالقدر از اولویتهای فراکسیون زنان را تغییر سن ازدواج دختران به حداقل ۱۵ یا ۱۶ سال اعلام کرده و افزود این فراکسیون تلاش دارد «ازدواج دختربچههای زیر ۱۳ سال بدون شرط و شروط ممنوع اعلام شود.» بر اساس آمارها سالانه حدود ۴۰ هزار دختر زیر ۱۵ سال در ایران ازدواج میکنند و بیش از هزار دختر زیر ۱۵ سال طلاق میگیرند.
فرشته روحافزا، مدیر طرح و برنامه و تدوین سیاست در این شورا، همچنین چنین اظهار نظر کرد که آمار تعداد فرار دختران بین ۱۳ تا ۱۵ ساله در ایران «موجود است، اما بهتر است اعلام نشود». به اعتقاد وی، «گفتن آمار موجب میشود افرادی که در این سنین هستند نیز جرأت انجام این کار را پیدا کنند و معتقدم ارائه برخی آمارها باعث آسیب بیشتر در جامعه میشود.» خانم روحافزا ضمن دفاع از مواضع خود در مخالفت با ممنوعیت ازدواج کودکان در ایران گفت: «بیشترین رنج سنی دختران فراری در سنین ۱۳ الی ۱۵ سال است و قطعا آمار دختران فراری ما بیش از دخترانی است که در کودکی ازدواج میکنند.» به گفته این مقام رسمی، سقط جنین غیرقانونی نسبت به سقط جنین قانونی در ایران آمار بالایی دارد، اما «نباید برخی آمارها را در کشور اعلام کرد، چرا که اثر سوء در کشور دارد.» وی با انتقاد از «کاهش» سنی دوستی میان دختران و پسران به «سنین دبستان» عنوان کرد، افزود وقتی «دختران در سنین ۱۳ سال موضوعات جنسی را متوجه میشوند و به دنبال آن نیز میروند، قطعا در این سن نیاز به جنس مخالف و زوج دارند.» وی در بخش دیگری از اظهاراتش درباره «بدحجابی» و «مظاهر جنسی بالا» در جامعه اشاره کرده و گفت که «مظاهر جنسی در فضای جامعه به شدت بالاست تا آنجا که در تلویزیون درباره معایب و محاسن خودارضایی صحبت میکنند.» وی میزان «تحریکات جنسی» برای جوانان در ایران را بسیار «بالا» دانسته و در پاسخ به این که چرا در کشورهای دیگر با وجود مظاهر بالای جنسی در جامعه، قانون منع ازدواج کودکان وجود دارد، گفت: «افرادی به دنبال قانون منع ازدواج کودکان هستند، فقط کاری را انجام میدهند که از طرف جامعه بینالملل به آنها گفته میشود و خودشان چیزی نمیدانند.» روحافزا همچنین مدعی شد که «وقتی مظاهر جنسی در جامعه زیاد میشود و دختران جوان آن را میبینند و احساس نیاز میکنند، اگر بخواهد ازدواج کنند، برخی میگویند اشتباه است، اما اگر همان دختران بخواهند تنفروش شوند، همان عده میگویند، باید کارت سلامت برایشان صادر شود.» وی با انتقاد از وجود تبلیغات در زمینه بیحجابی در ایران افزود: «یک گروهی مشخص کردیم تا مجلات و کتابها را رصد کنند و در صورت لزوم جلوی انتشار برخی از آنها را بگیرند، چرا که محتویات برخی مجلات باعث میشود خانواده و جوان سالم نباشند.» روحافزا ضمن انتقاد از «جراحیهای مختلف و آرایشهای سنگین» که به گفته وی موجب «بیهویتی» زنان میشود، «آرایش و عشوهگری» در کنار جراحی زیبایی در خیابانها را نامناسب دانست. وی با بیان این که آرایش «غلیظ و غیرغلیظ» در اسلام «پسندیده» نیست، از این که زنان «زیبایی» خود را به خیابان میآورند، انتقاد کرد. این مقام شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده گفت: «من در ایران ضمانت نمیکنم در صورتی که چادر و حجاب را برداریم، زنان با با لباسهای نامناسب در خیابان حضور نداشته باشند.» با آن که در لایحه حمایت از حقوق کودک، سن ازدواج ۱۸ سال تعیین شده و برای والدینی که فرزندان خود را با سن کمتر از ۱۸ سال مجبور به ازدواج کنند، مجازات تعیین شده بود، اما کلیات این لایحه با حذف کامل این مواد در مجلس به تصویب رسید. با این حال فاطمه ذوالقدر، نماینده مجلس، گفته با آنکه چند نفر از مراجع با افزایش سن ازدواج دختران و پسران مخالفت کردهاند، اما «این طرح هنوز منتفی نشده» است. وی در ادامه اظهاراتش همچنین خبر داد که با وجود قانون ممنوعیت ازدواج برای دختران زیر ۱۳ سال در کشور، «اما این موضوع تبصرههایی دارد که این کار را مجاز میکند.» او مواردی چون «اذن ولی، رعایت مصلحت کودکان و تأیید دادگاه و نداشتن شاکی» را از جمله این تبصرهها برشمرده و گفت: «اینها باعث میشود همچنان شاهد ازدواج دختربچههایی باشیم که در شرایط ازدواج نیستند، اما به جای کودکی، همسر و مادر میشوند.» ذوالقدر از اولویتهای فراکسیون زنان را تغییر سن ازدواج دختران به حداقل ۱۵ یا ۱۶ سال اعلام کرده و افزود این فراکسیون تلاش دارد «ازدواج دختربچههای زیر ۱۳ سال بدون شرط و شروط ممنوع اعلام شود.» بر اساس آمارها سالانه حدود ۴۰ هزار دختر زیر ۱۵ سال در ایران ازدواج میکنند و بیش از هزار دختر زیر ۱۵ سال طلاق میگیرند.
۱۳۹۷-۱۲-۲۶
بانک جهانی: حقوق کار برای زنان ایرانی تنها یکسوم مردان است
بانک جهانی: حقوق کار برای زنان ایرانی تنها یکسوم مردان است بانک جهانی میگوید که حق و حقوق کار برای زنان ایرانی کمتر از یکسوم حقوق مردان است
رقمی که باعث میشود ایران تنها از عربستان و سودان وضع بهتری داشته باشد. این نهاد بینالمللی طی گزارشی درباره وضعیت قوانین و حقوق برابری زنان و مردان در محیط کسب و کار مینویسد، ایران بعد از عربستان، امارات و سودان بدترین جایگاه را در میان ۱۸۷ کشور دارد. این گزارش با عنوان «زنان، کسب و کار و قانون، ۲۰۱۹» روز چهارشنبه، هشتم اسفندماه، منتشر شد. امتیاز ایران در این زمینه ۳۱.۲۵ است، در حالی که متوسط امتیاز جهانی حدود ۷۴.۷۱ است. به عبارتی، زنان در جهان به طور متوسط سه چهارم از حقوق مردان در زمینه کسب و کار را دارا هستند. بهبود برابری جنسیتی در محیط کسب و کار حتی کشورهایی چون جمهوری دموکراتیک کنگو در آفریقا و ازبکستان در آسیا با امتیازی معادل بالای ۷۰ وضعی بهتر از ایران دارند. شاخص برابری حقوق کار زنان نسبت به مردان بر اساس چندین مولفه تعیین شده است: - آیا زنان به اندازه مردان حق نقل مکان و انتخاب محل زندگی، ترک خانه، دریافت پاسپورت و سفر به خارج بهخاطر شغل خود دارند؟ - آیا زنان به اندازه مردان شرایط آغاز شغل، تجارت، محافظت از آزار جنسی یا برخورداری از قوانین برای محافظت خود از آزار جنسی را دارند؟ - آیا زنان به اندازه مردان دستمزد برای کار یکسان دریافت میکنند و آیا برابری جنسیتی برای اشتغال در بخشهای مختلف صنعتی و شیفت کاری شب وجود دارد؟ - آیا زنان به اندازه مردان شرایط تصمیم مستقل، حق طلاق، ازدواج دوباره و سرپرستی خانواده دارند؟ - آیا زنان به خاطر بارداری و نگهداری کودکان تازه متولد شده، حداقل به مدت ۱۴ هفته از مزایای ترک کار با شرط ادامه دریافت دستمزد و کمک مالی دولت برخوردار هستند؟ - آیا زنان به اندازه مردان حق تملک داراییهای غیرمنقول (خانه، ملک و غیره) و مدیریت آن را دارند؟ آیا سهم دختران و پسران از ارث یکسان است؟ - آیا زنان به اندازه مردان مزایای بازنشستگی دارند؟ آرشیو آمارهای بانک جهانی نشان میدهد که در ایران طی یک دهه گذشته، تنها در مورد حق زنان برای ترک محل کار به شرط ادامه دریافت دستمزد و کمکهای مالی دولت بهبود یافته و امتیاز ایران از ۲۸.۷۵ طی سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۴ به ۳۱.۲۵ طی سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ رسیده است. غیر از این مورد، تمامی موارد ذکر شده در راستای برابری حقوق زنان و مردان در محیط کسب و کار در جمهوری اسلامی بدون تغییر باقی مانده و پیشرفتی نداشته است. این در حالی است که بانک جهانی میگوید وضعیت برابری حقوق کار مردان و زنان جهان در ۱۳۱ کشور طی یک دهه گذشته به شکل «چشمگیری» بهبود یافته است. آرشیو آمارهای بانک جهانی نشان میدهد که وضعیت کنونی برابری حقوق کار مردان و زنان ایرانی حتی خیلی بدتر از متوسط وضعیت جهانی در سال ۲۰۰۹ است. بانک جهانی در گزارش جدید خود نیز اشاره دارد که ده سال قبل، متوسط امتیاز جهانی برای برابری حقوق زنان و مردان در محیط کسب و کار ۷۰ بود. در کل خاورمیانه نیز بیشترین پیشرفتها در سه زمینه آغار کار، ازدواج و استفاده از مزایای ترک شغل به شرط ادامه دریافت دستمزد به خاطر بارداری و وضع حمل حاصل شده است. کشورهای بلژیک، دانمارک، فرانسه، لیتوانی، لوکزامبورگ و سوئد با صد امتیاز در صدر لیست ۱۸۷ کشور از لحاظ وضعیت برابری حقوق کاری زنان و مردان قرار گرفتهاند.
رقمی که باعث میشود ایران تنها از عربستان و سودان وضع بهتری داشته باشد. این نهاد بینالمللی طی گزارشی درباره وضعیت قوانین و حقوق برابری زنان و مردان در محیط کسب و کار مینویسد، ایران بعد از عربستان، امارات و سودان بدترین جایگاه را در میان ۱۸۷ کشور دارد. این گزارش با عنوان «زنان، کسب و کار و قانون، ۲۰۱۹» روز چهارشنبه، هشتم اسفندماه، منتشر شد. امتیاز ایران در این زمینه ۳۱.۲۵ است، در حالی که متوسط امتیاز جهانی حدود ۷۴.۷۱ است. به عبارتی، زنان در جهان به طور متوسط سه چهارم از حقوق مردان در زمینه کسب و کار را دارا هستند. بهبود برابری جنسیتی در محیط کسب و کار حتی کشورهایی چون جمهوری دموکراتیک کنگو در آفریقا و ازبکستان در آسیا با امتیازی معادل بالای ۷۰ وضعی بهتر از ایران دارند. شاخص برابری حقوق کار زنان نسبت به مردان بر اساس چندین مولفه تعیین شده است: - آیا زنان به اندازه مردان حق نقل مکان و انتخاب محل زندگی، ترک خانه، دریافت پاسپورت و سفر به خارج بهخاطر شغل خود دارند؟ - آیا زنان به اندازه مردان شرایط آغاز شغل، تجارت، محافظت از آزار جنسی یا برخورداری از قوانین برای محافظت خود از آزار جنسی را دارند؟ - آیا زنان به اندازه مردان دستمزد برای کار یکسان دریافت میکنند و آیا برابری جنسیتی برای اشتغال در بخشهای مختلف صنعتی و شیفت کاری شب وجود دارد؟ - آیا زنان به اندازه مردان شرایط تصمیم مستقل، حق طلاق، ازدواج دوباره و سرپرستی خانواده دارند؟ - آیا زنان به خاطر بارداری و نگهداری کودکان تازه متولد شده، حداقل به مدت ۱۴ هفته از مزایای ترک کار با شرط ادامه دریافت دستمزد و کمک مالی دولت برخوردار هستند؟ - آیا زنان به اندازه مردان حق تملک داراییهای غیرمنقول (خانه، ملک و غیره) و مدیریت آن را دارند؟ آیا سهم دختران و پسران از ارث یکسان است؟ - آیا زنان به اندازه مردان مزایای بازنشستگی دارند؟ آرشیو آمارهای بانک جهانی نشان میدهد که در ایران طی یک دهه گذشته، تنها در مورد حق زنان برای ترک محل کار به شرط ادامه دریافت دستمزد و کمکهای مالی دولت بهبود یافته و امتیاز ایران از ۲۸.۷۵ طی سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۴ به ۳۱.۲۵ طی سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ رسیده است. غیر از این مورد، تمامی موارد ذکر شده در راستای برابری حقوق زنان و مردان در محیط کسب و کار در جمهوری اسلامی بدون تغییر باقی مانده و پیشرفتی نداشته است. این در حالی است که بانک جهانی میگوید وضعیت برابری حقوق کار مردان و زنان جهان در ۱۳۱ کشور طی یک دهه گذشته به شکل «چشمگیری» بهبود یافته است. آرشیو آمارهای بانک جهانی نشان میدهد که وضعیت کنونی برابری حقوق کار مردان و زنان ایرانی حتی خیلی بدتر از متوسط وضعیت جهانی در سال ۲۰۰۹ است. بانک جهانی در گزارش جدید خود نیز اشاره دارد که ده سال قبل، متوسط امتیاز جهانی برای برابری حقوق زنان و مردان در محیط کسب و کار ۷۰ بود. در کل خاورمیانه نیز بیشترین پیشرفتها در سه زمینه آغار کار، ازدواج و استفاده از مزایای ترک شغل به شرط ادامه دریافت دستمزد به خاطر بارداری و وضع حمل حاصل شده است. کشورهای بلژیک، دانمارک، فرانسه، لیتوانی، لوکزامبورگ و سوئد با صد امتیاز در صدر لیست ۱۸۷ کشور از لحاظ وضعیت برابری حقوق کاری زنان و مردان قرار گرفتهاند.
۱۳۹۷-۱۲-۲۵
اشتغال دیجیتال زنان؛ راهی که《قرار است مسدود شود》
در اولین روزهای سال جدید خبر میرسد که قرار است فیلترینگ تلگرام از پایان فروردین ماه کلید بخورد، یکی از شبکههای اجتماعی که بر اساس آماری که تاکنون منتشر شده، از پرطرفدارترین شبکهها در ایران است و میلیونها ایرانی در آن عضویت دارند. این موضوع در حالی است که به گفته کارشناسان اقتصادی با تغییرات نوین جهانی، درهای جدید اشتغال گشوده شده است، درهایی که میتواند شرایط اشتغال زنان را در جوامع گوناگون تغییردهد.
احمد علوی، استاد اقتصاد در سوئد میگوید: «در جامعه سنتی مثل جوامع خاورمیانهای، فرهنگ سنتی -مذهبیها مسلط است. زن کمتر در فضای عمومی حضور دارد و این البته به توانمندیهایش نیز صدمه میزند به این معنی که اطلاعات به روز ره به دست نمیآورد، به اندازه کافی تجربه نمیکند و در شبکه روابط اجتماعی که منبع قدرت، ثروت و منزلت اجتماعی و تأثیرگذاری است، قرار نمیگیرد. در نتیجه دستش کوتاه میماند. در این جوامع اکنون، این حلقه در اینترنت شکسته میشود، یعنی به جای این که زنان برای کسب اطلاعات، ارتباطات، دانش و موقعیت بهحوزه اجتماعی بیایند، اینترنت به خانه آنها آمده است. بنابراین آن ساختار [سنتی] شکسته می شود و این چه در مورد منزلت اجتماعی، قدرت، ثروت و نفوذ اجتماعی بیتاثیر نیست. در حوزه خاص بازارکار، باید گفت در حال حرکت به سمت اقتصاد دیجیتال هستیم که بر کار ذهنی و روانی، کار نرم و همچنین بخش خدمات تاثیرمیگذارد.به یاد بیاوریم که مصرف کننده اصلی بخش خدمات، خانوار یعنی زنان و کودکان هستند. » امیر رشیدی، کارشناس امنیت اینترنت در آمریکاست که فعالیت مدنی خود را با حوزه زنان آغاز کرده است. او در پاسخ به این سؤال که آیا اساساً مشاغل دیجیتال برای زنان در ایران در حدی مطرح شده که بتوان به طور مستقل به آن پرداخت؟ میگوید: «...من کمی به عقب بر میگردم. یادم میآید ده دوازده سال پیش یا بیشتر، وقتی دانشجو بودم، استادان ما به دانشجویان دختری که سر کلاسهای فنی و مهندسی و نرم افزار مینشستند، متفاوت از مردان، نگاه میکردند. یک بار سر درس زبان برنامه نویسی اسمبلی، یکی از خانمها کلمه "استَک" را به اشتباه "استِک" خواند و استاد به او توهین کرد و گفت شما باید بروید در آشپزخانه کار کنید نباید سر این کلاس بنشینید. اما اگر به وضعیت امروز ایران نگاه کنیم، میبینیم زنان در حوزههای مختلف آی تی مشغول به فعالیت هستند و عموما هم سِمَتهای بالایی دارند. به شکل کلی در بازار کار ایران باید فعالیتهای زیادی صورت گیرد تا زنان موقعیتهای برابر به دست آورند. با این همه وضعیت بهتر شده و در حوزه استارت آپها، زنانی را میبینیم که بهعنوان رهبران سازمانها نقش پررنگی هم دارند.» زنان تحصیلکرده، زنان بیکار با تمام مشکلاتی که ممکن است در حوزه اشتغال دیجینال برای زنان وجود داشته باشد، معدود زنانی که به این حوزه راهیافتهاند نشان دادهاند که حرفهای زیادی دارند. اولین استارتآپ بزرگ ایرانی را نازنین دانشور در سال ۹۰ راهاندازی کرد و نیروهایش در چهار سال، از دو نفر به ۶۰ نفر رسید و حالا بیش از دو میلیون کاربر ایرانی از خدمات این سایت استفاده میکنند. نگاهی به لیست کارآفرینان زن برتر در ایران نشان میدهد که همه آنها دارای مدرک تحصیلی بالاتر از لیسانس هستند. این در حالی است که به گفته معصومه ابتکار، معاون امور زنان حسن روحانی ، تعداد زنان تحصیلکرده بیکار، دو برابر تعداد مردان تحصیلکرده بیکار است. از احمد علوی پرسیدم که آیا در صورت توجه ایران به گسترش مشاغل دیجیتال، ممکن است که معضل اشتغال زنان تحصیلکرده برطرف شود؟ احمد علوی پاسخ میدهد:«اگر این نظرخانم ابتکار پشتوانه داشته باشد، میبایست پذیرفت که اکنون تواناییهای زنان پشت سد یک جامعه مردانه مانده و دیر یا زود این سد میشکند. به این دلیل، یا باید عقب ماندگی اقتصادی را بپذیریم، یا اگر دیجیتال شدن اقتصاد را بپذیریم، قاعدتا باید زنان نقش بیشتری پیدا کنند. یعنی این بیکاری زیاد در میان زنان، محصول عدم دسترسی زنان به دانش نیست زیراآمار زنان در دانشگاهها بالاست و آنها به تحصیلات دسترسی دارند. تجربه این چند سال نشان داده که زنان به جهان دیجیتال و آنلاین نیز علاقه دارند و بخش عمده جامعه زنان، از تکنولوژی جدید استفاده میکنند. بدین ترتیب جامعه مردسالار و البته مذهب زده ایران، نمیتواند به اصرار بر موانعی که جلو پای زنان گذاشته ادامه دهد. بنابراین باید ساختار متصلب تغییر کند تا این عقب ماندگی تاریخیمان [جبران شود] که آن هم به علت این که ایجاد ناکارآمدی اقتصادی میکند و مشروعیت را از بالاییها میگیرد، در نتیجه دیر یا زود متوجه میشوند که باید این ساختار متصلب را رها کنند و تحولات را بپذیرند.» تبعیض جنسیتی در مشاغل دیجیتال با این که به نظر میرسد که به دلیل محدودیت مشاغل دیجیتال و به نوعی خوداشتغالی افرادی که در این زمینه فعال هستند، ممکن است که تبعیض جنسیتی، کمتر مانع فعالیت زنان باشد اما تبسم لطیفی، بنیانگذار استارت آپ «مامانپز» که بیش از یک میلیون کاربر دارد به وب سایت شنبه گفته است: «این دیدگاه وجود دارد که سرمایه گذاران از همکاری با بنیانگذاران زن طفره بروند و فکر میکنند زنان در جایی از کار، درگیر زندگی مشترک میشوند و کمتر به استار آپ خود توجه خواهند کرد». امیر رشیدی، از منظری دیگر به این موضوع نگاه میکند و میگوید: «حوزههایی که زنان در آن فعالیت میکنند، از سیستان و بلوچستان که خانمها سوزن دوزیهایشان را روی اینستاگرام یا تلگرام میفروشند یا حتی تهران که طبیعتاً امکانات خیلی بیشتر است، زنان براساس خلاقیتهای فردی خودشان کار میکنند. مثلاً حسابهای کوچک اینستاگرامی یا تلگرامی که صرفا توسط خانمها اداره میشوند در صورتی که آموزشهای مناسب به آنها داده شود و در صورتی که امکاناتی که نیاز دارند در اختیارشان قرار داده شود، ممکن است به استارت آپهایی تبدیل شوند که برای چندین نفر اشتغال ایجاد کند. این اشتغال از نظر برابری جنسی هم موثر است زیرا زنانیکه تا دیروز باید فرم پر میکردند و مصاحبه میشدند تا استخدام شوند و دهها مساله در مورد حقوق و موقعیت برابر با مردان در برابرشان قرار داشت، امروز خود در موقعیتی قرار گرفتهاند که با دراختیار داشتن این آموزشها یا امکانات مورد نیاز خودشان کارآفرینی میکنند.» زنان، تلگرام و فیلترینگ هنوز تعطیلات سال نو در ایران به پایان نرسیده بود که مسئولان از بررسی احتمال فیلترینگ تلگرام تا پایان فروردین خبر دادند، فیلترینگی که امیر رشیدی معتقد است ممکن است واکنشهایی را در پی داشته باشد: «در همین دی ماه که اعتراضات در جریان بود و تلگرام مسدود شد، به گفته خود آقای روحانی، چندین هزارنفر کارشان را از دست دادند یا کارشان با اختلال مواجه شد. اگر ما با محدودکردن و مسدودکردن [تلگرام] مواجه شویم، طبیعتا روی بازار اثر منفی دارد. الان تلگرام در ایران نزدیک به ۴۰ میلیون کاربر دارد. فدر صورت انسداد تلگرام، تمام این افراد بازارکارشان را ازدست میدهند و تا بخواهند پلتفرم دیگری پیداکنند، زمان میبرد و بازار کار از آنها گرفته میشود. شاید یکی از دلایلی که تاکنون مانع فیلترینگ تلگرام شده همین بوده که این کار به نارضایتی اقتصادی هم دامن خواهد زد». اسفند ماه سال گذشته دادستان تهران، سال ۱۳۹۶ را به دلیل اعتراضات مردمیبه مسایلی چون حجاب، سالی «بیسابقه »خواند. او گفت اقدامات «ساختار شکنانهای» مانند «کشف حجاب» در این سال روی داده که پس از پیروزی انقلاب اسلامی سابقه نداشته است. از احمد علوی میپرسم اگر قرار باشد که درهای اشتغال دیجیتال بر روی زنان، بیش از این مسدود شود، چه وضعیتی برای اشتغال زنان رخ خواهد داد؟ او میگوید: «این روزها زنان در همه فعالیتهای سیاسی و اجتماعی حضور دارند. حتی در وقایعی که در اصفهان اتفاق افتاد، یعنی مسئله حقآبه، زنان مشارکت دارند. نباید تصور کرد که فقط مسئله اقتصادی است. مسئله منزلتی و سیاسی هم هست. اینها چنان ادغام شدهاند که نمیشود تفکیکشان کرد. بنابراین حاکمیت باید بپذیرد یا باید نهادهای متصلب را دیگرگون کند، یا باید انتظار داشته باشد که این تنشها روز به روز افزایش پیدا کند و بنابراین گمان نمیرود حاکمیت بتواند در مقابل این تنشها در بلند مدت مقاومت کند. بهترین راهحل واگذار کردن حق انتخاب به زنان و جامعه است».
احمد علوی، استاد اقتصاد در سوئد میگوید: «در جامعه سنتی مثل جوامع خاورمیانهای، فرهنگ سنتی -مذهبیها مسلط است. زن کمتر در فضای عمومی حضور دارد و این البته به توانمندیهایش نیز صدمه میزند به این معنی که اطلاعات به روز ره به دست نمیآورد، به اندازه کافی تجربه نمیکند و در شبکه روابط اجتماعی که منبع قدرت، ثروت و منزلت اجتماعی و تأثیرگذاری است، قرار نمیگیرد. در نتیجه دستش کوتاه میماند. در این جوامع اکنون، این حلقه در اینترنت شکسته میشود، یعنی به جای این که زنان برای کسب اطلاعات، ارتباطات، دانش و موقعیت بهحوزه اجتماعی بیایند، اینترنت به خانه آنها آمده است. بنابراین آن ساختار [سنتی] شکسته می شود و این چه در مورد منزلت اجتماعی، قدرت، ثروت و نفوذ اجتماعی بیتاثیر نیست. در حوزه خاص بازارکار، باید گفت در حال حرکت به سمت اقتصاد دیجیتال هستیم که بر کار ذهنی و روانی، کار نرم و همچنین بخش خدمات تاثیرمیگذارد.به یاد بیاوریم که مصرف کننده اصلی بخش خدمات، خانوار یعنی زنان و کودکان هستند. » امیر رشیدی، کارشناس امنیت اینترنت در آمریکاست که فعالیت مدنی خود را با حوزه زنان آغاز کرده است. او در پاسخ به این سؤال که آیا اساساً مشاغل دیجیتال برای زنان در ایران در حدی مطرح شده که بتوان به طور مستقل به آن پرداخت؟ میگوید: «...من کمی به عقب بر میگردم. یادم میآید ده دوازده سال پیش یا بیشتر، وقتی دانشجو بودم، استادان ما به دانشجویان دختری که سر کلاسهای فنی و مهندسی و نرم افزار مینشستند، متفاوت از مردان، نگاه میکردند. یک بار سر درس زبان برنامه نویسی اسمبلی، یکی از خانمها کلمه "استَک" را به اشتباه "استِک" خواند و استاد به او توهین کرد و گفت شما باید بروید در آشپزخانه کار کنید نباید سر این کلاس بنشینید. اما اگر به وضعیت امروز ایران نگاه کنیم، میبینیم زنان در حوزههای مختلف آی تی مشغول به فعالیت هستند و عموما هم سِمَتهای بالایی دارند. به شکل کلی در بازار کار ایران باید فعالیتهای زیادی صورت گیرد تا زنان موقعیتهای برابر به دست آورند. با این همه وضعیت بهتر شده و در حوزه استارت آپها، زنانی را میبینیم که بهعنوان رهبران سازمانها نقش پررنگی هم دارند.» زنان تحصیلکرده، زنان بیکار با تمام مشکلاتی که ممکن است در حوزه اشتغال دیجینال برای زنان وجود داشته باشد، معدود زنانی که به این حوزه راهیافتهاند نشان دادهاند که حرفهای زیادی دارند. اولین استارتآپ بزرگ ایرانی را نازنین دانشور در سال ۹۰ راهاندازی کرد و نیروهایش در چهار سال، از دو نفر به ۶۰ نفر رسید و حالا بیش از دو میلیون کاربر ایرانی از خدمات این سایت استفاده میکنند. نگاهی به لیست کارآفرینان زن برتر در ایران نشان میدهد که همه آنها دارای مدرک تحصیلی بالاتر از لیسانس هستند. این در حالی است که به گفته معصومه ابتکار، معاون امور زنان حسن روحانی ، تعداد زنان تحصیلکرده بیکار، دو برابر تعداد مردان تحصیلکرده بیکار است. از احمد علوی پرسیدم که آیا در صورت توجه ایران به گسترش مشاغل دیجیتال، ممکن است که معضل اشتغال زنان تحصیلکرده برطرف شود؟ احمد علوی پاسخ میدهد:«اگر این نظرخانم ابتکار پشتوانه داشته باشد، میبایست پذیرفت که اکنون تواناییهای زنان پشت سد یک جامعه مردانه مانده و دیر یا زود این سد میشکند. به این دلیل، یا باید عقب ماندگی اقتصادی را بپذیریم، یا اگر دیجیتال شدن اقتصاد را بپذیریم، قاعدتا باید زنان نقش بیشتری پیدا کنند. یعنی این بیکاری زیاد در میان زنان، محصول عدم دسترسی زنان به دانش نیست زیراآمار زنان در دانشگاهها بالاست و آنها به تحصیلات دسترسی دارند. تجربه این چند سال نشان داده که زنان به جهان دیجیتال و آنلاین نیز علاقه دارند و بخش عمده جامعه زنان، از تکنولوژی جدید استفاده میکنند. بدین ترتیب جامعه مردسالار و البته مذهب زده ایران، نمیتواند به اصرار بر موانعی که جلو پای زنان گذاشته ادامه دهد. بنابراین باید ساختار متصلب تغییر کند تا این عقب ماندگی تاریخیمان [جبران شود] که آن هم به علت این که ایجاد ناکارآمدی اقتصادی میکند و مشروعیت را از بالاییها میگیرد، در نتیجه دیر یا زود متوجه میشوند که باید این ساختار متصلب را رها کنند و تحولات را بپذیرند.» تبعیض جنسیتی در مشاغل دیجیتال با این که به نظر میرسد که به دلیل محدودیت مشاغل دیجیتال و به نوعی خوداشتغالی افرادی که در این زمینه فعال هستند، ممکن است که تبعیض جنسیتی، کمتر مانع فعالیت زنان باشد اما تبسم لطیفی، بنیانگذار استارت آپ «مامانپز» که بیش از یک میلیون کاربر دارد به وب سایت شنبه گفته است: «این دیدگاه وجود دارد که سرمایه گذاران از همکاری با بنیانگذاران زن طفره بروند و فکر میکنند زنان در جایی از کار، درگیر زندگی مشترک میشوند و کمتر به استار آپ خود توجه خواهند کرد». امیر رشیدی، از منظری دیگر به این موضوع نگاه میکند و میگوید: «حوزههایی که زنان در آن فعالیت میکنند، از سیستان و بلوچستان که خانمها سوزن دوزیهایشان را روی اینستاگرام یا تلگرام میفروشند یا حتی تهران که طبیعتاً امکانات خیلی بیشتر است، زنان براساس خلاقیتهای فردی خودشان کار میکنند. مثلاً حسابهای کوچک اینستاگرامی یا تلگرامی که صرفا توسط خانمها اداره میشوند در صورتی که آموزشهای مناسب به آنها داده شود و در صورتی که امکاناتی که نیاز دارند در اختیارشان قرار داده شود، ممکن است به استارت آپهایی تبدیل شوند که برای چندین نفر اشتغال ایجاد کند. این اشتغال از نظر برابری جنسی هم موثر است زیرا زنانیکه تا دیروز باید فرم پر میکردند و مصاحبه میشدند تا استخدام شوند و دهها مساله در مورد حقوق و موقعیت برابر با مردان در برابرشان قرار داشت، امروز خود در موقعیتی قرار گرفتهاند که با دراختیار داشتن این آموزشها یا امکانات مورد نیاز خودشان کارآفرینی میکنند.» زنان، تلگرام و فیلترینگ هنوز تعطیلات سال نو در ایران به پایان نرسیده بود که مسئولان از بررسی احتمال فیلترینگ تلگرام تا پایان فروردین خبر دادند، فیلترینگی که امیر رشیدی معتقد است ممکن است واکنشهایی را در پی داشته باشد: «در همین دی ماه که اعتراضات در جریان بود و تلگرام مسدود شد، به گفته خود آقای روحانی، چندین هزارنفر کارشان را از دست دادند یا کارشان با اختلال مواجه شد. اگر ما با محدودکردن و مسدودکردن [تلگرام] مواجه شویم، طبیعتا روی بازار اثر منفی دارد. الان تلگرام در ایران نزدیک به ۴۰ میلیون کاربر دارد. فدر صورت انسداد تلگرام، تمام این افراد بازارکارشان را ازدست میدهند و تا بخواهند پلتفرم دیگری پیداکنند، زمان میبرد و بازار کار از آنها گرفته میشود. شاید یکی از دلایلی که تاکنون مانع فیلترینگ تلگرام شده همین بوده که این کار به نارضایتی اقتصادی هم دامن خواهد زد». اسفند ماه سال گذشته دادستان تهران، سال ۱۳۹۶ را به دلیل اعتراضات مردمیبه مسایلی چون حجاب، سالی «بیسابقه »خواند. او گفت اقدامات «ساختار شکنانهای» مانند «کشف حجاب» در این سال روی داده که پس از پیروزی انقلاب اسلامی سابقه نداشته است. از احمد علوی میپرسم اگر قرار باشد که درهای اشتغال دیجیتال بر روی زنان، بیش از این مسدود شود، چه وضعیتی برای اشتغال زنان رخ خواهد داد؟ او میگوید: «این روزها زنان در همه فعالیتهای سیاسی و اجتماعی حضور دارند. حتی در وقایعی که در اصفهان اتفاق افتاد، یعنی مسئله حقآبه، زنان مشارکت دارند. نباید تصور کرد که فقط مسئله اقتصادی است. مسئله منزلتی و سیاسی هم هست. اینها چنان ادغام شدهاند که نمیشود تفکیکشان کرد. بنابراین حاکمیت باید بپذیرد یا باید نهادهای متصلب را دیگرگون کند، یا باید انتظار داشته باشد که این تنشها روز به روز افزایش پیدا کند و بنابراین گمان نمیرود حاکمیت بتواند در مقابل این تنشها در بلند مدت مقاومت کند. بهترین راهحل واگذار کردن حق انتخاب به زنان و جامعه است».
فرهنگ پنهانی و فمینیسم در ایران
سالهاست که آیتالله علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی هیچ ابایی از تاکید بر اولویت نقش خانهداری برای زنان ندارد.
حامیان و مروجان افکار او نیز از تلاش برای تثبیت این تفکر در جامعه سر باز نمیزنند. از حذف مطالعات فمینیستی در رشته مطالعات زنان گرفته تا رواج انواع مجلههایی که با عنوان پرداختن به موضوع خانواده، زنان را به سوی خانهداری و القای تفکر سنتی هدایت میکنند تنها نمونههایی کوچک از این تلاش پردامنه برای محدود نگهداشتن زنان در قالب همسر، مادر، خواهر و دختردر خانه است. فرهنگ پنهانی و فمینیسم در ایران ، رادیو فردا منصوره شجاعی، فعال حقوق زنان، ساکن هلند در پاسخ به این پرسش که چرا جمهوری اسلامی کمر به حذف و قلب مفهوم فمینیسم در ایران بسته، میگوید: [این موضوع] حکایت از یک چیز دارد: ستیز نظام حاکم، با حقوق زنان. این ستیز مبتنی بر دلایل بسیاری است. اما نکته کلیدی قابل تاکید، ستیزی است که با زبان ادبی فمینیستی دارند و به طور مشخص با واژه فمینیست. متاسفانه این امر فقط از سوی نظام حاکم و قوانین نیست. در جامعه هم حتی نوعی موضعگیری [نسبت به این واژه]دیده میشود. در حالی که سالهاست به شنیدن واژههایی مثل سوسیالیسم، کمونیسم، مارکسیسم و هزاران ایسم دیگرعادت داشتهایم که این میزان حساسیت نسبت به آن وجود نداشته. به نظر من یکی از دلایل، یقینا این است که فمینیسم در زندگی روزمره و واقعی جامعه وجود دارد و جاری است و این، نظام سلطه جو را به واهمه میاندازد که میبیند فرهنگی با زندگی روزانه زن و مرد عجین شده. روزمرگی و ضرورت فمینیسم در جامعه هرگز به اندازه سوسیالیسم و دیگر ایسم ها، تن رژیم سلطه جو را نلرزانده. خانم شجاعی، شما در حالی ادعای ورود فمینیسم به زندگی روزمره را مطرح میکنید که ما همچنان در شبکههای اجتماعی تصاویری میبینیم از مردی که در کنار خیابان زنش را با چاقو به قتل میرساند و رو به دوربین میگوید «زنم بود، حقم بود، کشتمش». آیا شما این را واکنش به تفکرات فمینیستی جامعه میدانید؟ در حالی که زنان ایرانی در حال حاضر تحت یکی از نابرابرترین قوانین علیه زنان زندگی میکنند. مصلحت اندیشی شمشیری است که نظام سلطه جو و زن ستیز در دست گرفته و بالای سر ماست منصوره شجاعی به نظر من خشونت در واقع بیشتر کنش است تا واکنش. و اتفاقی که کنار خیابانهای تهران یا شهرها و روستاهای دیگرمیافتد، کنشی است برخاسته از قوانین و قدرتی که در جامعه، قوانین اسلامی و مردسالار به مرد داده و سنت را تقویت کرده و بازدارنده نبوده است. این جاست که من باز بر میگردم به [اهمیت] نقش زبان و فرهنگ سازی در رواج یک رویکرد مدرن. زبان با خود، فرهنگ خود را میآورد. اگر بر فرض استراتژیهای دانشآفرینی را از طریق متون درسی و دروس پایه دبیرستانی و دانشگاهی در جامعه تقویت کنیم، این ادبیات و واژهها فرهنگ خود را دارد. کما این که ما از طریق انتشارات آلترناتیو در سالهای گذشته واژههایی مثل خشونت خانگی، آزار جنسی، یا آزار خیابانی را میبینیم که وارد جامعه شده. و این معنایش این نیست که به دلیل این که ما این ادبیات را داریم، دیگر آزار خیابانی یا آزار جنسی اتفاق نمیافتد. تولید ادبیات و دانش و زبانی کهفرهنگ مربوط به خودش را بیاورد، کمک میکند تا گفتمانی در جامعه رایج شود و بر روی آن کار شود. در واقع زبان، فرهنگ خودش را ایجاد میکند. شاید اگر ما معادل مناسبی برای فمینیسم بسازیم و داشته باشیم، بتواند در جامعه جاری بشود. من مسئول این را دانشگاه،آموزش و پرورش و معلم ها میدانم. ما باید زبان مبارزه را از طریق استراتژیهای دانشآفرینی و کاربرد آن از طریق اکتیویستها و زنانی که تلاش میکنند، عمومی کنیم. کدام زن غیر فمینیستی را در جامعه میبینید که در حال حاضر روسریاش را بر میدارد، برای دفاع از حق طلاقش مبارزه میکند، یا برای دفاع از حق ارث، یا حق حضانت یا ولایت. اینها همه مفاهیم فمینیسم هستند. مگر فمینیسم چیست؟ اگر این واژه رایج نشده، کم کاری و کوتاهی کسانی بوده که طراح استراتژیهای دانش آفرینی فمینیستی بودهاند.» خانم شجاعی، به نظر میرسد جمهوری اسلامی هم بسیار آگاهانه تمامی مواردی را که شما به آن اشاره کردید سد کرده و دقیقا مانع دانش آفرینی و جا افتادن کلمات و ایجاد این زبان ویژه در ایران شده. ما میدانیم رشته مطالعات زنان که در ایران با تلاشهای بسیار زیادی شکل گرفته بود، نه تنها متوقف شد، بلکه بعد از راه اندازی دوباره، به رشتهای با ماهیت مخالف تعریف اولیهاش تبدیل شده.کتابهایی که در مقاطع ابتدایی آموزش داده میشود و حتی در راهنمایی و دبیرستان، کاملا در آن دیدگاه جنسیتی وجود دارد و دانشآموزان از همان ابتدا با مبانی مخالف برابری جنسیتی، عدالت جنسیتی یا هر کلمه مشابهی که بخواهیم برای فمینیسم تعریف کنیم، بزرگ میشوند. و رسانههایی که تا پیش از این عنوان نشریات فمینیستی را داشتند، آن قدر تحت فشار قرار گرفتند که عملا دیگر نمیتوانند اطلاع رسانی درست و مناسب را داشته باشند. همه سایتهای ویژه زنان در ایران فیلتر شدهاند و فقط نشریاتی که به نقش زن در خانواده میپردازند، اجازه انتشار دارند. در این میانه بیاییم تلنگری هم به خودمان بزنیم. به نظر شما فعالان مسائل زنان، فمینیستهای ساکن ایران یا حتی خارج از ایران، چه کاستیای داشتند، چه کار باید انجام میدادند و ندادهاند که حالابا چنین شرایطی مواجهیم؟ بهتر است که ما این کاستی را در واقع درزمینهای ببینیم که چرا این کاستی اتفاق میافتد؟ این را به گردن اکتیویست ها نیندازیم. این را به گردن آن نظامی بیندازیم که اکتیویست ها را بابت استفاده از واژه فمینیسم زندانی میکند. بله، عملاً اطلاق کلمه فمینیسم در جمهوری اسلامی یک جرم تلقی میشود. دقیقاً. سالهای سال در ایران، نهادها، ان جی او ها، وبسایتهایی که الزاما مورد تایید حکومت نبودند، تولید محتوا و دانش کردند و از این واژه استفاده کردند آن هم زمانی که شبکههای اجتماعی به این صورت آزادانه در اختیار همه نبود. الان موقعیت خوبی است که بیشتر به دانشآفرینی و زبان سازی توجه بشود. متأسفم که تضاد خیلی زیادی بین آموزشهای خانگی، آموزشهای غیر رسمی و نهادهای رسمی آموزشی در ایران وجود دارد. این تضاد، نتیجه عکس میدهد. یعنی به جای این که کودک یا فردِ طرفِ آموزش را رو به جلو سوق بدهد، او را متوجه فرهنگ پنهانی، فرهنگ مخفی میکند و او ریا و تزویر را یاد میگیرد تا بداند در چنین جامعهای، چه طور تعادل خود را حفظ کند. کجا از این واژه استفاده بکند و کجا نکند. این ممکن است در ظاهر امر، نوعی هوشیاری، هوشمندی و ترفند محسوب شود، ولی نهایتاً به نوعی مصلحت اندیشی میرسد که هیچگاه تغییری را در جامعه ایجاد نمیکند. اتفاقی که الان میافتد این است که نه تنها واژه فمینیست که قرار است فرهنگی را با خود بیاورد، بلکه هیچ فرهنگ دیگری هم جامعه را متحول نخواهد کرد. این شمشیری دوسویه است که هم در نهایت به خودفرد آسیب میزند ، و هم مانع از ایجاد تحول در جامعه میشود. اما به خاطر داشته باشیم که این شمشیر، شمشیری است که نظام سلطه جو و زن ستیز در دست گرفته و بالای سر ماست.
حامیان و مروجان افکار او نیز از تلاش برای تثبیت این تفکر در جامعه سر باز نمیزنند. از حذف مطالعات فمینیستی در رشته مطالعات زنان گرفته تا رواج انواع مجلههایی که با عنوان پرداختن به موضوع خانواده، زنان را به سوی خانهداری و القای تفکر سنتی هدایت میکنند تنها نمونههایی کوچک از این تلاش پردامنه برای محدود نگهداشتن زنان در قالب همسر، مادر، خواهر و دختردر خانه است. فرهنگ پنهانی و فمینیسم در ایران ، رادیو فردا منصوره شجاعی، فعال حقوق زنان، ساکن هلند در پاسخ به این پرسش که چرا جمهوری اسلامی کمر به حذف و قلب مفهوم فمینیسم در ایران بسته، میگوید: [این موضوع] حکایت از یک چیز دارد: ستیز نظام حاکم، با حقوق زنان. این ستیز مبتنی بر دلایل بسیاری است. اما نکته کلیدی قابل تاکید، ستیزی است که با زبان ادبی فمینیستی دارند و به طور مشخص با واژه فمینیست. متاسفانه این امر فقط از سوی نظام حاکم و قوانین نیست. در جامعه هم حتی نوعی موضعگیری [نسبت به این واژه]دیده میشود. در حالی که سالهاست به شنیدن واژههایی مثل سوسیالیسم، کمونیسم، مارکسیسم و هزاران ایسم دیگرعادت داشتهایم که این میزان حساسیت نسبت به آن وجود نداشته. به نظر من یکی از دلایل، یقینا این است که فمینیسم در زندگی روزمره و واقعی جامعه وجود دارد و جاری است و این، نظام سلطه جو را به واهمه میاندازد که میبیند فرهنگی با زندگی روزانه زن و مرد عجین شده. روزمرگی و ضرورت فمینیسم در جامعه هرگز به اندازه سوسیالیسم و دیگر ایسم ها، تن رژیم سلطه جو را نلرزانده. خانم شجاعی، شما در حالی ادعای ورود فمینیسم به زندگی روزمره را مطرح میکنید که ما همچنان در شبکههای اجتماعی تصاویری میبینیم از مردی که در کنار خیابان زنش را با چاقو به قتل میرساند و رو به دوربین میگوید «زنم بود، حقم بود، کشتمش». آیا شما این را واکنش به تفکرات فمینیستی جامعه میدانید؟ در حالی که زنان ایرانی در حال حاضر تحت یکی از نابرابرترین قوانین علیه زنان زندگی میکنند. مصلحت اندیشی شمشیری است که نظام سلطه جو و زن ستیز در دست گرفته و بالای سر ماست منصوره شجاعی به نظر من خشونت در واقع بیشتر کنش است تا واکنش. و اتفاقی که کنار خیابانهای تهران یا شهرها و روستاهای دیگرمیافتد، کنشی است برخاسته از قوانین و قدرتی که در جامعه، قوانین اسلامی و مردسالار به مرد داده و سنت را تقویت کرده و بازدارنده نبوده است. این جاست که من باز بر میگردم به [اهمیت] نقش زبان و فرهنگ سازی در رواج یک رویکرد مدرن. زبان با خود، فرهنگ خود را میآورد. اگر بر فرض استراتژیهای دانشآفرینی را از طریق متون درسی و دروس پایه دبیرستانی و دانشگاهی در جامعه تقویت کنیم، این ادبیات و واژهها فرهنگ خود را دارد. کما این که ما از طریق انتشارات آلترناتیو در سالهای گذشته واژههایی مثل خشونت خانگی، آزار جنسی، یا آزار خیابانی را میبینیم که وارد جامعه شده. و این معنایش این نیست که به دلیل این که ما این ادبیات را داریم، دیگر آزار خیابانی یا آزار جنسی اتفاق نمیافتد. تولید ادبیات و دانش و زبانی کهفرهنگ مربوط به خودش را بیاورد، کمک میکند تا گفتمانی در جامعه رایج شود و بر روی آن کار شود. در واقع زبان، فرهنگ خودش را ایجاد میکند. شاید اگر ما معادل مناسبی برای فمینیسم بسازیم و داشته باشیم، بتواند در جامعه جاری بشود. من مسئول این را دانشگاه،آموزش و پرورش و معلم ها میدانم. ما باید زبان مبارزه را از طریق استراتژیهای دانشآفرینی و کاربرد آن از طریق اکتیویستها و زنانی که تلاش میکنند، عمومی کنیم. کدام زن غیر فمینیستی را در جامعه میبینید که در حال حاضر روسریاش را بر میدارد، برای دفاع از حق طلاقش مبارزه میکند، یا برای دفاع از حق ارث، یا حق حضانت یا ولایت. اینها همه مفاهیم فمینیسم هستند. مگر فمینیسم چیست؟ اگر این واژه رایج نشده، کم کاری و کوتاهی کسانی بوده که طراح استراتژیهای دانش آفرینی فمینیستی بودهاند.» خانم شجاعی، به نظر میرسد جمهوری اسلامی هم بسیار آگاهانه تمامی مواردی را که شما به آن اشاره کردید سد کرده و دقیقا مانع دانش آفرینی و جا افتادن کلمات و ایجاد این زبان ویژه در ایران شده. ما میدانیم رشته مطالعات زنان که در ایران با تلاشهای بسیار زیادی شکل گرفته بود، نه تنها متوقف شد، بلکه بعد از راه اندازی دوباره، به رشتهای با ماهیت مخالف تعریف اولیهاش تبدیل شده.کتابهایی که در مقاطع ابتدایی آموزش داده میشود و حتی در راهنمایی و دبیرستان، کاملا در آن دیدگاه جنسیتی وجود دارد و دانشآموزان از همان ابتدا با مبانی مخالف برابری جنسیتی، عدالت جنسیتی یا هر کلمه مشابهی که بخواهیم برای فمینیسم تعریف کنیم، بزرگ میشوند. و رسانههایی که تا پیش از این عنوان نشریات فمینیستی را داشتند، آن قدر تحت فشار قرار گرفتند که عملا دیگر نمیتوانند اطلاع رسانی درست و مناسب را داشته باشند. همه سایتهای ویژه زنان در ایران فیلتر شدهاند و فقط نشریاتی که به نقش زن در خانواده میپردازند، اجازه انتشار دارند. در این میانه بیاییم تلنگری هم به خودمان بزنیم. به نظر شما فعالان مسائل زنان، فمینیستهای ساکن ایران یا حتی خارج از ایران، چه کاستیای داشتند، چه کار باید انجام میدادند و ندادهاند که حالابا چنین شرایطی مواجهیم؟ بهتر است که ما این کاستی را در واقع درزمینهای ببینیم که چرا این کاستی اتفاق میافتد؟ این را به گردن اکتیویست ها نیندازیم. این را به گردن آن نظامی بیندازیم که اکتیویست ها را بابت استفاده از واژه فمینیسم زندانی میکند. بله، عملاً اطلاق کلمه فمینیسم در جمهوری اسلامی یک جرم تلقی میشود. دقیقاً. سالهای سال در ایران، نهادها، ان جی او ها، وبسایتهایی که الزاما مورد تایید حکومت نبودند، تولید محتوا و دانش کردند و از این واژه استفاده کردند آن هم زمانی که شبکههای اجتماعی به این صورت آزادانه در اختیار همه نبود. الان موقعیت خوبی است که بیشتر به دانشآفرینی و زبان سازی توجه بشود. متأسفم که تضاد خیلی زیادی بین آموزشهای خانگی، آموزشهای غیر رسمی و نهادهای رسمی آموزشی در ایران وجود دارد. این تضاد، نتیجه عکس میدهد. یعنی به جای این که کودک یا فردِ طرفِ آموزش را رو به جلو سوق بدهد، او را متوجه فرهنگ پنهانی، فرهنگ مخفی میکند و او ریا و تزویر را یاد میگیرد تا بداند در چنین جامعهای، چه طور تعادل خود را حفظ کند. کجا از این واژه استفاده بکند و کجا نکند. این ممکن است در ظاهر امر، نوعی هوشیاری، هوشمندی و ترفند محسوب شود، ولی نهایتاً به نوعی مصلحت اندیشی میرسد که هیچگاه تغییری را در جامعه ایجاد نمیکند. اتفاقی که الان میافتد این است که نه تنها واژه فمینیست که قرار است فرهنگی را با خود بیاورد، بلکه هیچ فرهنگ دیگری هم جامعه را متحول نخواهد کرد. این شمشیری دوسویه است که هم در نهایت به خودفرد آسیب میزند ، و هم مانع از ایجاد تحول در جامعه میشود. اما به خاطر داشته باشیم که این شمشیر، شمشیری است که نظام سلطه جو و زن ستیز در دست گرفته و بالای سر ماست.
رد طرح ازدواج دختران زیر ۱۳ سال در کمیسیون مجلس به دلیل «مسائل شرعی»
یک عضو فراکسیون زنان مجلس خبر داد که کمیسیون قضایی مجلس طرح ممنوعیت ازدواج دختران زیر ۱۳ سال را رد کرده است. این طرح باید در صحن علنی مجلس نیز بررسی شود و نمایندگان میتوانند به آن رأی مثبت دهند.
طیبه سیاوشی در توئیتر خود خبر داد که کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس این طرح را «به طور کلی» رد کرده است. براساس آئین نامه مجلس، گزارش کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس درباره رد این طرح در صحن علنی مجلس قرائت میشود و نمایندگان میتوانند برخلاف نظر این کمیسیون به این طرح رای مثبت دهند. به گفته خانم سیاوشی، دلایل مخالفان «بیشتر مسائل فقهی و شرعی» اعلام شده و آنان این طرح را «کپیبرداری از طرحهای غربی» خواندهاند. طیبه سیاوشی متاسفانه طرح ما برای ممنوعیت ازدواج زیر ۱۳ سال به طور کلی در کمیسیون قضایی مجلس رد شد. آن هم با وجود آنکه پیشتر یک فوریت طرح در صحن مجلس رای آورده بود. دلایل مخالفان بیشتر مسائل فقهی و شرعی عنوان شد و البته اینکه طرح ما کپیبرداری از طرحهای غربی است. طیبه سیاوشی امیدوارم تک تک نمایندگان و مخالفان طرح متوجه پیامدهای تصمیم امروز خود باشند و بدانند کودکهمسری چه آسیبی به جامعه و فرزندان ایران وارد کرده است. در مساله شرعیات به حکم آیتالله مکارم شیرازی ارجاع میدهم و فتوای ایشان در دیدار نمایندگان با این بزرگوار و منع ازدواج زیر ۱۳ سال در چهارم مهرماه ۹۷ یک فوریت این طرح تصویب شده بود. بر اساس این طرح، «حداقل سن ازدواج در دختر ۱۶ سال تمام شمسی و در پسر ۱۸ سال تمام شمسی است. عقد ازدواج بین سنین ۱۳ تا ۱۶ در دختران و ۱۶ تا ۱۸ در پسران منوط به اذن ولی و رعایت مصلحت و تشخیص دادگاه به شرط داشتن قابلیت صحت جسمی برای تزویج با نظر پزشک قانونی است». اعضای فراکسیون زنان مجلس با تعدادی از مراجع تقلید شیعه دیدار و برای جلب نظر موافق آنان درباره این طرح تلاش کرده بودند. برخی از مراجع تقلید، از جمله ناصر مکارم شیرازی با این طرح موافقت کرده بودند. با این حال یحیی کمالیپور عضو هیئت رئیسه کمیسیون حقوقی و قضایی، گفت که یکی از دلایل رد این طرح «مخالفت مراجع» بوده است. حسن نوروزی، سخنگوی کمیسیون حقوقی و فضایی مجلس نیز اعلام کرد که این کمیسیون «به زودی طرح جامعتری» را تدوین می کند. بر اساس آمارها سالانه حدود ۴۰ هزار دختر زیر ۱۵ سال در ایران ازدواج میکنند و بیش از هزار دختر زیر ۱۵ سال طلاق میگیرند. در همین حال فرحناز میناییپور، مدیر کل امور زنان و خانواده وزارت آموزش و پرورش، ۲۱ آذر خبر داده بود که ۴۲ دانشآموز در استان خراسان شمالی در دوره ابتدایی ازدواج کردند و به همین دلیل از ادامه تحصیل بازماندند.
طیبه سیاوشی در توئیتر خود خبر داد که کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس این طرح را «به طور کلی» رد کرده است. براساس آئین نامه مجلس، گزارش کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس درباره رد این طرح در صحن علنی مجلس قرائت میشود و نمایندگان میتوانند برخلاف نظر این کمیسیون به این طرح رای مثبت دهند. به گفته خانم سیاوشی، دلایل مخالفان «بیشتر مسائل فقهی و شرعی» اعلام شده و آنان این طرح را «کپیبرداری از طرحهای غربی» خواندهاند. طیبه سیاوشی متاسفانه طرح ما برای ممنوعیت ازدواج زیر ۱۳ سال به طور کلی در کمیسیون قضایی مجلس رد شد. آن هم با وجود آنکه پیشتر یک فوریت طرح در صحن مجلس رای آورده بود. دلایل مخالفان بیشتر مسائل فقهی و شرعی عنوان شد و البته اینکه طرح ما کپیبرداری از طرحهای غربی است. طیبه سیاوشی امیدوارم تک تک نمایندگان و مخالفان طرح متوجه پیامدهای تصمیم امروز خود باشند و بدانند کودکهمسری چه آسیبی به جامعه و فرزندان ایران وارد کرده است. در مساله شرعیات به حکم آیتالله مکارم شیرازی ارجاع میدهم و فتوای ایشان در دیدار نمایندگان با این بزرگوار و منع ازدواج زیر ۱۳ سال در چهارم مهرماه ۹۷ یک فوریت این طرح تصویب شده بود. بر اساس این طرح، «حداقل سن ازدواج در دختر ۱۶ سال تمام شمسی و در پسر ۱۸ سال تمام شمسی است. عقد ازدواج بین سنین ۱۳ تا ۱۶ در دختران و ۱۶ تا ۱۸ در پسران منوط به اذن ولی و رعایت مصلحت و تشخیص دادگاه به شرط داشتن قابلیت صحت جسمی برای تزویج با نظر پزشک قانونی است». اعضای فراکسیون زنان مجلس با تعدادی از مراجع تقلید شیعه دیدار و برای جلب نظر موافق آنان درباره این طرح تلاش کرده بودند. برخی از مراجع تقلید، از جمله ناصر مکارم شیرازی با این طرح موافقت کرده بودند. با این حال یحیی کمالیپور عضو هیئت رئیسه کمیسیون حقوقی و قضایی، گفت که یکی از دلایل رد این طرح «مخالفت مراجع» بوده است. حسن نوروزی، سخنگوی کمیسیون حقوقی و فضایی مجلس نیز اعلام کرد که این کمیسیون «به زودی طرح جامعتری» را تدوین می کند. بر اساس آمارها سالانه حدود ۴۰ هزار دختر زیر ۱۵ سال در ایران ازدواج میکنند و بیش از هزار دختر زیر ۱۵ سال طلاق میگیرند. در همین حال فرحناز میناییپور، مدیر کل امور زنان و خانواده وزارت آموزش و پرورش، ۲۱ آذر خبر داده بود که ۴۲ دانشآموز در استان خراسان شمالی در دوره ابتدایی ازدواج کردند و به همین دلیل از ادامه تحصیل بازماندند.
۱۳۹۷-۱۲-۱۹
قوه قضائیه ایران برای حضور زنان در ورزشگاهها شرط تعیین کرد
هادی صادقی معاون فرهنگی قوه قضائیه ایران میگوید زنان در صورت رعایت «اخلاق و مسائل شرعی» میتوانند مثل مردان در ایران به ورزشگاهها بروند و حضور آنها در اماکن ورزشی، «فینفسه» اشکالی ندارد.
اظهارات وی در حالی بیان شده که پس از حضور محدود شماری از زنان ایرانی در جریان مسابقه تدارکاتی بین دو تیم فوتبال ایران و بولیوی که به دلیل تهدید فیفا رخ داد، محمدجعفر منتظری، دادستان کل ایران از این اقدام انتقاد کرده بود. محمدجعفر منتظری چنین اقدامی را «ارتکاب گناه» خوانده و تهدید کرده بود که اگر این حرکتها ادامه یابد «برخورد قضایی خواهیم داشت». با این حال هادی صادقی، معاون فرهنگی قوه قضائیه، روز یکشنبه دوم دیماه در اظهاراتی که به نظر میرسد چرخشی خفیف در مواضع قوه قضائیه درباره حضور زنان در ورزشگاههاست، نفس حضور آنها در اماکن ورزشی را بلامانع اعلام کرده است. وی رعایت دو شرط «اخلاق و شرع» را به دلیل آنچه بروز احتمالی «عارضه» در صورت حضور زنان در ورزشگاهها نامید، مطرح کرده و گفته این «عوارض» ممکن است در حالی پیش بیاید که «حضور در ورزشگاه و تماشای ورزش، برای زنان و مردان فینفسه هیچ اشکالی ندارد». معاون فرهنگی قوه قضائیه از جمله این «عوارض»، به دو موضوع دیدن «بدن برهنه جنس مخالف برای نامحرم» و «فضای غیراخلاقی و نامناسب ورزشگاهها» برای زنان اشاره کرده است. بیشتر بخوانید: درخواست مشاوران حقوق بشر فیفا برای تعیین ضربالاجل علیه فدراسیون فوتبال ایران وی گفته است: «دیدن بدن برهنه جنس مخالف برای نامحرم جایز نیست، این حکم شرعی است، اما ممکن است با وجود فاصله زیاد جایگاه تماشاچیان در برخی موارد، صدق نظر به بدن نامحرم نباشد؛ این یک بحث فنی و مصداقی است و میتوان برای تشریح موضوع با فقها و مراجع محترم صحبت کرد». آقای صادقی درباره ضرورت حفظ «حرمت» زنان در ورزشگاهها هم افزود که جو حاکم بر ورزشگاه ممکن است «غیراخلاقی» باشد و «حضور یک بانوی مسلمان در چنین فضایی که امکان هتک حرمت وجود دارد، جایز نیست» و راهکار آن را نیز «مدیریت ورزشگاهها و ایجاد فضای سالم» عنوان کرد. مجادله بر سر «شرعی بودن یا نبودن» حضور زنان در ورزشگاهها پیش از این نیز میان علی مطهری، نماینده مجلس و محمدجعفر منتظری صورت گرفته بود. آقای مطهری در واکنش به اظهارات منتظری مبنی بر «غیرشرعی» بودن حضور زنان به طور کلی در همه ورزشگاهها گفته بود که حضور زنان در مسابقاتی مانند شنا، کشتی، بسکتبال و والیبال مردان «دارای اشکال شرعی» است، اما در استادیوم فوتبال «به نظر میرسد مطابق این ملاک نباید اشکال شرعی وجود داشته باشد». این در حالی است که بسیاری از امامان جمعه و روحانیون در ایران به صراحت با حضور زنان در ورزشگاهها مخالفت میکنند. از جمله ناصر مکارم شیرازی، مرجع تقلید شیعه، حضور زنان در ورزشگاهها را باعث «رسوایی» خوانده و خطاب به مسئولان افزود که فیلمهای منتشر شده از حضور آنها «به خوبی نشان داد شما هرگز نخواهید توانست کیفیت حضور آنها را کنترل کنید». این در حالی است که حسن روحانی، رئیسجمهوری ایران گفته است: «چه ایرادی دارد که بخشی از استادیوم ورزشی که هیچ منافاتی با قانون، شرع و مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی ندارد به بانوان اختصاص یابد». عبدالله حاجی صادقی، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در سپاه پاسداران هم ۳۰ مهر گفته بود که «مقاومت در مقابل حضور زنان در ورزشگاه هزینه دارد ولی باید انجام شود». محمود احمدینژاد، رئیسجمهوری پیشین ایران، در سال ۸۵ دستور ورود زنان به ورزشگاهها را صادر کرد اما پس از مخالفت مراجع تقلید این دستور اجرا نشد. در سالهای اخیر شماری از کنشگران حقوق زنان و فعالان اجتماعی و دیگر چهرهها برای رفع ممنوعیت ورود زنان به ورزشگاهها تلاش کرده و از جمله با ارسال نامهای به فیفا، خواستند که جمهوری اسلامی را وادار کند به ممنوعیت حضور زنان در استادیومها پایان دهد. شورای مشورتی حقوق بشر فیفا نیز از این تشکیلات خواسته با تعیین ضربالاجلی برای ایران، از تهران بخواهد ممنوعیت ورود زنان به ورزشگاهها را لغو کند.
اظهارات وی در حالی بیان شده که پس از حضور محدود شماری از زنان ایرانی در جریان مسابقه تدارکاتی بین دو تیم فوتبال ایران و بولیوی که به دلیل تهدید فیفا رخ داد، محمدجعفر منتظری، دادستان کل ایران از این اقدام انتقاد کرده بود. محمدجعفر منتظری چنین اقدامی را «ارتکاب گناه» خوانده و تهدید کرده بود که اگر این حرکتها ادامه یابد «برخورد قضایی خواهیم داشت». با این حال هادی صادقی، معاون فرهنگی قوه قضائیه، روز یکشنبه دوم دیماه در اظهاراتی که به نظر میرسد چرخشی خفیف در مواضع قوه قضائیه درباره حضور زنان در ورزشگاههاست، نفس حضور آنها در اماکن ورزشی را بلامانع اعلام کرده است. وی رعایت دو شرط «اخلاق و شرع» را به دلیل آنچه بروز احتمالی «عارضه» در صورت حضور زنان در ورزشگاهها نامید، مطرح کرده و گفته این «عوارض» ممکن است در حالی پیش بیاید که «حضور در ورزشگاه و تماشای ورزش، برای زنان و مردان فینفسه هیچ اشکالی ندارد». معاون فرهنگی قوه قضائیه از جمله این «عوارض»، به دو موضوع دیدن «بدن برهنه جنس مخالف برای نامحرم» و «فضای غیراخلاقی و نامناسب ورزشگاهها» برای زنان اشاره کرده است. بیشتر بخوانید: درخواست مشاوران حقوق بشر فیفا برای تعیین ضربالاجل علیه فدراسیون فوتبال ایران وی گفته است: «دیدن بدن برهنه جنس مخالف برای نامحرم جایز نیست، این حکم شرعی است، اما ممکن است با وجود فاصله زیاد جایگاه تماشاچیان در برخی موارد، صدق نظر به بدن نامحرم نباشد؛ این یک بحث فنی و مصداقی است و میتوان برای تشریح موضوع با فقها و مراجع محترم صحبت کرد». آقای صادقی درباره ضرورت حفظ «حرمت» زنان در ورزشگاهها هم افزود که جو حاکم بر ورزشگاه ممکن است «غیراخلاقی» باشد و «حضور یک بانوی مسلمان در چنین فضایی که امکان هتک حرمت وجود دارد، جایز نیست» و راهکار آن را نیز «مدیریت ورزشگاهها و ایجاد فضای سالم» عنوان کرد. مجادله بر سر «شرعی بودن یا نبودن» حضور زنان در ورزشگاهها پیش از این نیز میان علی مطهری، نماینده مجلس و محمدجعفر منتظری صورت گرفته بود. آقای مطهری در واکنش به اظهارات منتظری مبنی بر «غیرشرعی» بودن حضور زنان به طور کلی در همه ورزشگاهها گفته بود که حضور زنان در مسابقاتی مانند شنا، کشتی، بسکتبال و والیبال مردان «دارای اشکال شرعی» است، اما در استادیوم فوتبال «به نظر میرسد مطابق این ملاک نباید اشکال شرعی وجود داشته باشد». این در حالی است که بسیاری از امامان جمعه و روحانیون در ایران به صراحت با حضور زنان در ورزشگاهها مخالفت میکنند. از جمله ناصر مکارم شیرازی، مرجع تقلید شیعه، حضور زنان در ورزشگاهها را باعث «رسوایی» خوانده و خطاب به مسئولان افزود که فیلمهای منتشر شده از حضور آنها «به خوبی نشان داد شما هرگز نخواهید توانست کیفیت حضور آنها را کنترل کنید». این در حالی است که حسن روحانی، رئیسجمهوری ایران گفته است: «چه ایرادی دارد که بخشی از استادیوم ورزشی که هیچ منافاتی با قانون، شرع و مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی ندارد به بانوان اختصاص یابد». عبدالله حاجی صادقی، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در سپاه پاسداران هم ۳۰ مهر گفته بود که «مقاومت در مقابل حضور زنان در ورزشگاه هزینه دارد ولی باید انجام شود». محمود احمدینژاد، رئیسجمهوری پیشین ایران، در سال ۸۵ دستور ورود زنان به ورزشگاهها را صادر کرد اما پس از مخالفت مراجع تقلید این دستور اجرا نشد. در سالهای اخیر شماری از کنشگران حقوق زنان و فعالان اجتماعی و دیگر چهرهها برای رفع ممنوعیت ورود زنان به ورزشگاهها تلاش کرده و از جمله با ارسال نامهای به فیفا، خواستند که جمهوری اسلامی را وادار کند به ممنوعیت حضور زنان در استادیومها پایان دهد. شورای مشورتی حقوق بشر فیفا نیز از این تشکیلات خواسته با تعیین ضربالاجلی برای ایران، از تهران بخواهد ممنوعیت ورود زنان به ورزشگاهها را لغو کند.
۱۳۹۷-۱۱-۲۶
کودک همسری؛ در ۹ ماهه امسال ۹۸ ازدواج زیر ۱۵ سال در ایلام ثبت شده است
مدیر کل بهزیستی ایلام از ثبت ۹۸ مورد ازدواج زیر ۱۵ سال در این استان در ۹ ماهه امسال خبر داد و گفت “از این تعداد ۹۴ مورد مربوط به دختران و چهار مورد نیز مربوط به پسران بوده است”. در حالی که تنها یکی از عواقب ازدواج کودکان مواجه شدن با پدیده طلاق در این سنین است ماه گذشته کمیسیون حقوقی قضایی مجلس طرح ممنوعیت کودک-همسری را رد کرد.
به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از تابناک، مدیر کل بهزیستی ایلام از ثبت ۹۸ مورد ازدواج زیر ۱۵سال (کودک همسری) در این استان در ۹ ماهه امسال خبر داد. زهرا همتی در کارگاه آموزشی سامانه طلاق افزود: از این تعداد ۹۴ مورد مربوط به دختران و چهار مورد نیز مربوط به پسران بوده است. وی ادامه داد: همچنین در طول سال ۹۶ در مجموع ۱۹۳ مورد ازدواج کودکان زیر ۱۵ سال (کودک همسری) در شهرستان های مختلف استان ثبت شده است. مدیر کل بهزیستی ایلام با ذکر اینکه عمده این ازدواجها مربوط به دختران است گفت: از این شمار ۱۸۸ مورد دختر و پنج نفر نیز پسر بودهاند. وی با ذکر اینکه باور جامعه نسبت به ازدواج کودکان زیر ۱۵ سال نیاز به اصلاح دارد افزود: پدیده کودک همسری یکی از آسیبهای اجتماعی نو در استان است که امروز با آن روبرو هستیم. همتی اظهار کرد: متاسفانه شمار کودک همسری به عنوان ازدواج اجباری در این استان و به بصورت ویژه در یکی از شهرستانها قابل توجه است. لازم به ذکر است که پیشتر در دی ماه سال جاری، شهناز سجادی، دستیار حقوق شهروندی معاونت رئیس جمهور در امور زنان و خانواده از رد طرح افزایش سن ازدواج از سوی مجلس خبر داد و اعلام کرد که این معاونت قصد دارد بار دیگر افزایش سن ازدواج را به عنوان لایحه در مجلس مطرح کند. وی همچنین با نقد کودک همسری گفت که از نمایندگانی که به رد افزایش سن ازدواج رای دادهاند میپرسم آیا حاضرند کودکان خود را به ازدواج در بیاورند؟ وی با تاکید بر اشتباه بودن مشروعیت دادن به کودک همسری با ارجاع آن به فرهنگ گفت با قانون می شود در فرهنگ تغییر ایجاد کرد. این حقوقدان ازدواج کودکان را با دیگر حقوق آنها متناقض دانست و اظهار کرد به کودکان اجازه قانونی ازدواج می دهیم در حالی که اجازه باز کردن یک حساب بانکی هم ندارند. شهناز سجادی همچنین فقر مالی و فرهنگی، اعتیاد و تبعیت از فرهنگ محلی را از دلایل گرایش به سمت ازدواج کودکان دانست و گفت در مواردی کودکان با تشخیص دادگاه به ازدواج در میآیند که در بسیاری از آنها این تشخیص نادرست است. پیش از آن نیز طیبه سیاوشی عضو فراکسیون زنان مجلس شورای اسلامی از رد طرح ممنوعیت کودک-همسری در کمیسیون حقوقی قضایی مجلس خبر داده و گفته بود: “آمار ازدواج زیر ۹ سال بیش از ۳۰۰ نفر و آمار ازدواج زیر ۱۳ یا ۱۴ سال در دختران ۳۰ هزار تا ۴۰ هزار نفر اعلام شده است که یکی از تبعات منفی این گونه ازدواجها شکل نگرفتن فیزیولوژی زن هنگام بارداری است. حسن نوروزی سخنگوی کمیسیون حقوقی مجلس شورای اسلامی پیشتر در دفاع از رد طرح ممنوعیت کودک همسری در مجلس گفته است: مادربزرگ خود من در ۹سالگی ازدواج کرد و مشکلی هم نداشت. همچنین معصومه ابتکار در واکنش به رد طرح ممنوعیت کودک همسری گفت: “اگر سن ۱۳ سال برای ازدواج خوب است پس همه قوانین دیگر هم بر روی همین سن آورده شود تا کودکان ۱۳ ساله بتوانند رای دهند، گواهینامه بگیرند و درخواست طلاق دهند”. معاون رئیس جمهور در امور زنان و خانواده با اشاره به این که قوانین با هم سنخیت ندارد و برای مردم مشکلات زیادی به وجود میآورد گفت: “ازدواج یک مرحله مهم و لازم است فردی که وارد آن میشود هم آمادگی و هم بلوغ لازم را داشته باشد، وقتی فردی در سنین پایین حق بهرهمندی از بسیاری حقوق را ندارد سخت است که اجازه دهیم وارد ازدواجی شود که میتواند تبعات زیادی داشته باشد”. مدیر کل مطالعات فرهنگی مرکز پژوهش های مجلس نیز در آذرماه امسال اعلام کرده بود که هر ساله حدود ۴ هزار ازدواج زیر ۱۴ سال در کشور ثبت میشود که استان های زنجان، آذربایجان شرقی و خراسان شمالی به ترتیب رتبههای اول تا سوم این آمار را از آن خود کردهاند. ازدواج کودکان یا کودک همسری در ایران در سالهای اخیر روز به افزایش است. فعالان حقوق کودک میگویند این پدیده در آینده بر سلامت خانوادههای ایرانی تاثیر منفی خواهد گذاشت. آمار بالای ازدواج کودکانی که پیش از رسیدن به بلوغ فکری و ذهنی ازدواج میکنند از گستردگی این پدیده در ایران حکایت دارد. سن ازدواج در ایران بر مبنای “بلوغ جنسی” تعیین شده در حالی که به گفته کارشناسان، بلوغ جنسی تنها بخشی از ابعاد بلوغ کامل انسان است. رشد، آگاهی، آموزش و آزادی در انتخاب، اساسیترین و انسانیترین شروط برای تشکیل خانواده است. آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است. بر اساس آمار منتشر شده بالغ بر ۹۵ هزار مورد طلاق زنان زیر ۱۹ سال در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۴ ثبت شده که حدود ۵ هزار و ۷۶۰ مورد از این طلاقها مربوط به ازدواجهایی است که سن زوجین کمتر از ۱۵ سال است.
به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از تابناک، مدیر کل بهزیستی ایلام از ثبت ۹۸ مورد ازدواج زیر ۱۵سال (کودک همسری) در این استان در ۹ ماهه امسال خبر داد. زهرا همتی در کارگاه آموزشی سامانه طلاق افزود: از این تعداد ۹۴ مورد مربوط به دختران و چهار مورد نیز مربوط به پسران بوده است. وی ادامه داد: همچنین در طول سال ۹۶ در مجموع ۱۹۳ مورد ازدواج کودکان زیر ۱۵ سال (کودک همسری) در شهرستان های مختلف استان ثبت شده است. مدیر کل بهزیستی ایلام با ذکر اینکه عمده این ازدواجها مربوط به دختران است گفت: از این شمار ۱۸۸ مورد دختر و پنج نفر نیز پسر بودهاند. وی با ذکر اینکه باور جامعه نسبت به ازدواج کودکان زیر ۱۵ سال نیاز به اصلاح دارد افزود: پدیده کودک همسری یکی از آسیبهای اجتماعی نو در استان است که امروز با آن روبرو هستیم. همتی اظهار کرد: متاسفانه شمار کودک همسری به عنوان ازدواج اجباری در این استان و به بصورت ویژه در یکی از شهرستانها قابل توجه است. لازم به ذکر است که پیشتر در دی ماه سال جاری، شهناز سجادی، دستیار حقوق شهروندی معاونت رئیس جمهور در امور زنان و خانواده از رد طرح افزایش سن ازدواج از سوی مجلس خبر داد و اعلام کرد که این معاونت قصد دارد بار دیگر افزایش سن ازدواج را به عنوان لایحه در مجلس مطرح کند. وی همچنین با نقد کودک همسری گفت که از نمایندگانی که به رد افزایش سن ازدواج رای دادهاند میپرسم آیا حاضرند کودکان خود را به ازدواج در بیاورند؟ وی با تاکید بر اشتباه بودن مشروعیت دادن به کودک همسری با ارجاع آن به فرهنگ گفت با قانون می شود در فرهنگ تغییر ایجاد کرد. این حقوقدان ازدواج کودکان را با دیگر حقوق آنها متناقض دانست و اظهار کرد به کودکان اجازه قانونی ازدواج می دهیم در حالی که اجازه باز کردن یک حساب بانکی هم ندارند. شهناز سجادی همچنین فقر مالی و فرهنگی، اعتیاد و تبعیت از فرهنگ محلی را از دلایل گرایش به سمت ازدواج کودکان دانست و گفت در مواردی کودکان با تشخیص دادگاه به ازدواج در میآیند که در بسیاری از آنها این تشخیص نادرست است. پیش از آن نیز طیبه سیاوشی عضو فراکسیون زنان مجلس شورای اسلامی از رد طرح ممنوعیت کودک-همسری در کمیسیون حقوقی قضایی مجلس خبر داده و گفته بود: “آمار ازدواج زیر ۹ سال بیش از ۳۰۰ نفر و آمار ازدواج زیر ۱۳ یا ۱۴ سال در دختران ۳۰ هزار تا ۴۰ هزار نفر اعلام شده است که یکی از تبعات منفی این گونه ازدواجها شکل نگرفتن فیزیولوژی زن هنگام بارداری است. حسن نوروزی سخنگوی کمیسیون حقوقی مجلس شورای اسلامی پیشتر در دفاع از رد طرح ممنوعیت کودک همسری در مجلس گفته است: مادربزرگ خود من در ۹سالگی ازدواج کرد و مشکلی هم نداشت. همچنین معصومه ابتکار در واکنش به رد طرح ممنوعیت کودک همسری گفت: “اگر سن ۱۳ سال برای ازدواج خوب است پس همه قوانین دیگر هم بر روی همین سن آورده شود تا کودکان ۱۳ ساله بتوانند رای دهند، گواهینامه بگیرند و درخواست طلاق دهند”. معاون رئیس جمهور در امور زنان و خانواده با اشاره به این که قوانین با هم سنخیت ندارد و برای مردم مشکلات زیادی به وجود میآورد گفت: “ازدواج یک مرحله مهم و لازم است فردی که وارد آن میشود هم آمادگی و هم بلوغ لازم را داشته باشد، وقتی فردی در سنین پایین حق بهرهمندی از بسیاری حقوق را ندارد سخت است که اجازه دهیم وارد ازدواجی شود که میتواند تبعات زیادی داشته باشد”. مدیر کل مطالعات فرهنگی مرکز پژوهش های مجلس نیز در آذرماه امسال اعلام کرده بود که هر ساله حدود ۴ هزار ازدواج زیر ۱۴ سال در کشور ثبت میشود که استان های زنجان، آذربایجان شرقی و خراسان شمالی به ترتیب رتبههای اول تا سوم این آمار را از آن خود کردهاند. ازدواج کودکان یا کودک همسری در ایران در سالهای اخیر روز به افزایش است. فعالان حقوق کودک میگویند این پدیده در آینده بر سلامت خانوادههای ایرانی تاثیر منفی خواهد گذاشت. آمار بالای ازدواج کودکانی که پیش از رسیدن به بلوغ فکری و ذهنی ازدواج میکنند از گستردگی این پدیده در ایران حکایت دارد. سن ازدواج در ایران بر مبنای “بلوغ جنسی” تعیین شده در حالی که به گفته کارشناسان، بلوغ جنسی تنها بخشی از ابعاد بلوغ کامل انسان است. رشد، آگاهی، آموزش و آزادی در انتخاب، اساسیترین و انسانیترین شروط برای تشکیل خانواده است. آسیبهای جسمی و روانی ناشی از کودک همسری ضربات جبرانناپذیری را بر روی زندگی دختران بهویژه بارداریهای زیر ۱۸ سال، مرگومیر مادران، افسردگی، و بعضاً اقدام به خودکشی در کنار آسیبهایی مانند طلاق بازماندن از تحصیل و پایداری چرخه فقر فرهنگی و اقتصادی است. بر اساس آمار منتشر شده بالغ بر ۹۵ هزار مورد طلاق زنان زیر ۱۹ سال در فاصله سالهای ۹۰ تا ۹۴ ثبت شده که حدود ۵ هزار و ۷۶۰ مورد از این طلاقها مربوط به ازدواجهایی است که سن زوجین کمتر از ۱۵ سال است.
اشتراک در:
پستها (Atom)
بی خبری مطلق از وضعیت سارینا زائری، جوان بهایی اهل شیراز
۳ مهر ۱۴۰۵-ایران وایر با گذشت ۱۲ روز از بازداشت سارینا زائری، شهروند بهایی ۲۰ ساله ساکن شیراز، همچنان هیچ اطلاعی از وضعیت سلامت و محل...
-
خبر قتل رومینا دختر ۱۳ ساله اهل گیلان به دست پدرش بار دیگر بحث درباره “دختر کشی”، “همسر کشی” یا “قتلهای ناموسی” را مطرح کرده است. آگهی ترح...
-
IRANWIRE «سالهای اول معلمی در یک مدرسه پسرانه کار کردم. دفتر خانمها و آقایان در مدارس جداست. دفتر خانمها اتاقی مجاور دفتر مدیر بود. یک ...
-
۲۶.فروردین.۱۴۰۳رادیو فردا وکیل آتنا فرقدانی، نقاش و کارتونیست، میگوید نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی این هنرمند را بازداشت کردهاند. مح...
