۱۸ اسفند ۱۴۰۴-هه نگاو
زینب عزیزی و همسر او سیروان امینی، زوج کورد اهل سنندج (سنه) توسط نیروهای جمهوری اسلامی ایران در این شهر بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل شدند.
بر اساس گزارش رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، روز شنبه ١٦ اسفند ماه ١٤٠٤ (٧ مارس ٢٠٢٦)، زینب عزیزی و سیروان امینی، اهل سنندج توسط اداره اطلاعات در این شهر بازداشت شدند.
تا زمان تنظیم این گزارش، در مورد جزئیات دلایل بازداشت و اتهامات انتسابی به این دو شهروند کورد اطلاع دقیقی در دسترس نیست.
۱۷ اسفند ۱۴۰۴-هه نگاو
چهار شهروند کورد اهل دیواندرە از جملە یک زن بە نامهای سمیرا شفیعی، فریدون امینی، حامد سعیدی و سلیمان ملاویسە در جریان هدف قرارگرفتن مراکز نظامی جمهوری اسلامی ایران توسط جنگندههای آمریکا و اسرائیل در این شهر کشتە شدند.
بر اساس گزارش رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، ساعت ۱۰ صبح روز شنبه ۱۶ اسفند ۱۴۰۴، سە شهروند غیر نظامی بە نامهای سمیرا شفیعی اهل روستای کانی سفید (احمدکر)، فریدون امینی اهل روستای چولبلاغ و حامد سعیدی از کارمندان اداره پست دیواندرە در جریان بمباران پایگاه سپاه پاسداران واقع در خیابان ۱۶ متری این شهرستان کشتە شدەاند.
همچنین یک شهروند دیگر بە نام سلیمان ملاویسە اهل روستای ذکی بیگ از توابع دیواندرە در روز یکشنبە ١٠ اسفند ماه، در جریان حملات هوایی جنگندەهای آمریکا و اسرائیل بە مراکز نظامی این شهر کشتە شدە است.
۱۷ اسفند ۱۴۰۴-هه نگاو
در گزارش آماری پیش رو که به مناسبت ۸ مارس ۲۰۲۶ آماده شده است، ههنگاو نخست آماری از کشته شدن ۲۵۰ زن در جریان اعتراضات دیماه را ارائه و سپس آمار مرتبط با نقض حقوق زنان در ایران خواهد آمد.در سال ۲۰۲۵ دستکم ۵۵ زن اعدام شدهاند. همچنین ۸۰ زن با احکامی نظیر اعدام، شلاق و حبس روبرو شده و دستکم ۱۸۲ زن بازداشت شدهاند. همچنین ۲۰۷ مورد زنکشی ثبت شده است.
کوتاه از کشته شدن و بازداشت زنها اعتراضات دیماه ۱۴۰۴
با استناد به آمار ثبت شده در سازمان حقوق بشری ههنگاو، در جریان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ دستکم ۲۵۰ زن در شهرهای مختلف ایران با شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر حکومتی کشته شدهاند. ههنگاو تاکنون توانسته است که هویت کامل ۲۰۴ نفر از آنها را احراز کند.
همچنین علاوه بر ۲۵۰ زن دستکم ۲۵ دختر زیر ۱۸ سال کشته شدهاند که هویت ۱۹ نفر از آنها برای ههنگاو احراز شده است.
بیشترین زنان کشته شده در استانهای زیر ثبت شده است
ـ استان تهران ۶۱ زن
ـ استان اصفهان ۲۹ زن
ـ استان البرز ۲۴ زن
ـ استان گیلان ۲۳ زن
ـ استان خراسان رضوی ۲۲ زن
با استناد به آمار ههنگاو؛
ـدستکم ۲۲ زن دانشجو در جریان اعتراضات دیماه کشته شدهاند
ـ دستکم ۲ زن معلم در جریان اعتراضات دیماه کشته شدهاند
ـ دستکم ۷ زن پزشک، پرستار و کادر درمان کشته شدهاند
همچنین، ههنگاو تاکنون توانسته است هویت ۲۶۳ زن را که در جریان اعتراضات دیماه سال امسال توسط نهادهای حکومتی بازداشت شدهاند احراز کند.
اجرای حکم اعدام ۵۵ زن در سال ۲۰۲۵
با استناد به آمار ههنگاو طی سال ۲۰۲۵ میلادی، دستکم حکم اعدام ۵۵ زن در زندانهای مختلف ایران اجرا شده است که این بیشترین آمار اجرای حکم اعدام طی بیست و پنج سال گذشته در ایران است.
تفکیک بر حسب اتهام
اتهام فعالیت مذهبی: ۱ مورد
اتهام قتل عمد: ۳۶ مورد
اتهام جرایم مرتبط با مواد مخدر: ۱۸ مورد
کوتاه از اعدام زنان؛
ـ دستکم ۱۱ زن تورک اعدام شدهاند
ـ دستکم ۳ زن لُر، ۲ زن گیلک و ۲ زن کورد اعدام شدهاند
ـ بیشترین اجرای حکم اعدام زنان با ۹ مورد در استانهای فارس و خراسان رضوی ثبت شده است.
ـ در استان اصفهان نیز دستکم ۶ زن اعدام شدهاند
ـ دستکم حکم اعدام دو زن مخفیانه و بدون حق ملاقات آخر اجرا شده است
ـ تنها ۴ مورد از اعدامها یعنی ۷٪ آنها در رسانههای حکومتی اعلان شده است.
جمهوری اسلامی ایران در رده بالاترین اعدامهای زنان در جهان قرار دارد.
صدور حکم حبس، شلاق و اعدام برای فعالین زن
طی سال گذشته میلادی دستکم دست کم ۸۰ زن فعال زن توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران با احکامی نظیر حبس، شلاق و حکم اعدام روبرو شدهاند.
با استناد به آمار ههنگاو:
ـ دستکم دو فعال زن به نامهای نسیمه اسلامزهی شهروند بلوچ و زهرا شهبازطبری شهروند گیلک به اعدام محکوم شدهاند.
ـ دستکم ۷۸ فعال زن زن در مجموع به ۳۵۴ سال و ۱۰ ماه و ۱۲ روز حبس تعزیری محکوم شدهاند.
ـ دستکم دو فعال زن در مجموع به ۲۵۲ ضربه شلاق محکوم شدهاند.
ـ دستکم ۳ فعال زن به ۹ سال حبس تعلیقی محکوم شدهاند.
بیشترین در باری احکام
ـ طی سال گذشته ۲۰ فعال زن بهایی در مجموع به ۸۸ سال و یک ماه و ۱ روز حبس محکوم شدهاند
ـ دستکم ۸ فعال زن کورد به ۱۸ سال و ۹ ماه حبس محکوم شدهاند
ـ دستکم ۱ زن گیلک به اعدام و ۷ زن نیز در مجموع به ۹ سال و ۷ ماه حبس محکوم شدهاند
بازداشت دستکم ۱۸۲ زن در سال۲۰۲۵
در سال ۲۰۲۵، دستکم بازداشت ۱۸۲ زن در شهرهای مختلف ایران توسط ههنگاو ثبت و احراز هویت شده است. این آمار تنها شامل کسانی میشود که به دلیل فعالیتهای سیاسی، مذهبی، مدنی و یا شرکت در اعتراضات بازداشت شدهاند.
جزئیات بیشتری از بازداشت ۱۸۲ زن؛
با استناد به آمار ههنگاو، در سال ۲۰۲۵ دستکم ۱۸۲ فعال زن بازداشت شدهاند که معادل ۱۱٪ کل بازداشتها در این سال است.
ـ دستکم ۵۱ زن بهایی بازداشت شدهاند
ـ دستکم ۴۱ زن کورد بازداشت شدهاند
ـ دستکم ۱۴ زن گیلک بازداشت شدهاند
ـ دستلم ۱۰ زن لُر بازداشت شدهاند
ـ دستکم ۶ زن دانشجو بازداشت شدهاند
ـ دستکم ۳ زن معلم بازداشت شدهاند
بازداشت و ربایش و حبس غیرقانونی زنان، چنانچه صدرو احکام سنگین برای فعالیتهای مدنی و سیاسی و یا برگزاری دادگاههای غیرعادلانه و ناشفاف در رابطه با قتل و مواد مخدر، بخش قضایی سیستم سرکوب زنان در ساختار جمهوری اسلامی ایران است.
ثبت ۲۰۷ مورد زنکشی در سال ۲۰۲۵
بر اساس دادههای مرکز آمار و اسناد سازمان حقوق بشری ههنگاو، در سال ٢٠٢٥ میلادی، قتل دستکم ۲۰۷ در ایران به ثبت رسیده است. از این تعداد، ۳۱ مورد (۱۴.۵٪) با انگیزههای مرتبط با آنچه “ناموس” خوانده میشود، رخ داده است.
جزئیات بیشتر؛
ـ دستکم ۱۳ زن به دلیل رد درخواست عروسی کشته شدهاند.
ـ دستکم ۱۰ زن به دلیل درخواست طلاق توسط همسران خود به قتل رسیدهاند.
ـ دستکم ۱۰ زن قربانی کودکهمسری توسط همسران خود کشته شدهاند.
ـ دستکم ۷ زن قربانی ازدواج اجباری به قتل رسیدهاند.
استانهای با بالاترین آمار زنکشی:
تهران: ۳۲ مورد
استانهای مازندران، خراسان رضوی و آذربایجانغربی (ارومیه): هر کدام ۱۴ مورد
استان کرمانشاه: ۱۳ مورد
استانهای آذربایجان شرقی، فارس و سیستان و بلوچستان: هر کدام ۱۱ مورد
استانهای گیلان و لرستان: هر کدام ۱۰ مورد
استان کرمان: ۷ مورد
استانهای خوزستان و البرز: هر کدام ۶ مورد
بیشتر این زنکشیها توسط نزدیکترین افراد به زنان مقتول، شامل همسر، همسر سابق، پدر، برادر، و سایر اعضای خانواده انجام شدهاند. این الگویی ثابت در رابطه با عموم زنکشیهاست.
ثبت این آمار این در حالی است که به علت قوانین ضد زن جمهوری اسلامی ایران و همینطور مناسبات مردسالارانه و «ناموسی» در جامعه ایرانی، بخش قابل توجهی از زنکشیها در رده «آمار پنهان» قرار دارند. بنا بر استانداردهای جهانی، هر جا آمار نادقیق و ناشفافیت قضایی از زنکشیها موجود است، فاجعه بزرگتری در جریان است.
همینطور در نبود مکانیسمهای قانونی، تنها نهادهای مردمی و مردمنهاد مستقل هستند که میتوانند آمار زنکشیها را ثبت کنند. در اکثر نقاط ایران چنین سازمانهایی وجود ندارند و این خود از دلایلی است که در برخی از نقاط ایران هیچ داده آماری دقیقی از زنکشیها وجود ندارد.
کوتاه از نقض حقوق زنان در کوردستان در سال ۲۰۲۵
ـ دستکم دو زن کورد اهل ایلام و ارومیه از بابت اتهامات مرتبط با مواد مخدر و قتل عدم در زندانهای شیراز و ارومیه اعدام شدهاند.
ـ دستکم ۸ فعال زن کورد به ۱۸ سال و ۹ ماه حبس محکوم شدهاند
ـ دستکم ۲ فعال زن کورد در مجموع به ۶ سال حبس تعلیقی محکوم شدهاند
_ دستکم ۴۱ فعال زن کورد توسط نهادهای حکومتی بازداشت شدهاند
ثبت موارد زنکشی در شهرهای مختلف کوردستان
با استناد به آمار ههنگاو، دستکم ۳۰ مورد زنکشی در شهرهای مختلف کوردستان ثبت شده است.
موارد ثبت زنکشیها بر حسب استانها به شرح زیر است
استان کرمانشاه: ۱۳ مورد
استان آذربایجانغربی (ارومیه): ۶ مورد
استان: کوردستان: ۵ مورد
استان ایلام: ۵ مورد
استان خراسان شمالی: ۱ مورد
کشته شدن و بازداشت زنان کورد در اعتراضات دی ماه (ژانویه ۲۰۲۶)
تیم راستیآزمایی ههنگاو تاکنون توانسته است که هویت ۲۴ زن کورد را در جریان اعتراضات دیماه امسال کشته شدهاند احراز کند.
دستکم ۱۱ زن از این زنان در استان تهران، ۵ زن در استان کرمانشاه، ۳ زن در استان البرز، ۲ زن در استان گیلان، ۲ زن در استان خراسان شمالی و در استان خراسان رضوی نیز یک زن کورد کشته شدهاند.
همچنین علاوه بر از این ۲۴ زن، دستکم ۳ دختر زیر ۱۸ سال کورد در جریان این اعتراضات با شیک مستقیم نیروهای حکومتی کشته شدهاند.
مرکز آمار و اسناد سازمان حقوق بشری ههنگاو، همچنین توانسته است که تاکنون هویت ۵۰ زن کورد را که در ثریان اعتراضات دی ماه بازداشت شدهاند احراز کند.
۱۹ اسفند ۱۴۰۴-هه نگاو
نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران با هجوم به منزل خانوادگی داستا فرخی، دانشجوی رشته ادبیات نمایشی در شهر اراک، وی را با اعمال خشونت شدید بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند.
بر اساس گزارش رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، روز سهشنبه ۱۹ اسفند ماه ۱۴۰۴ (۱۰ مارس ۲۰۲۶)، ماموران اداره اطلاعات بدون ارائه حکم قضایی و با توسل به زور، داستا فرخی، ۲۰ ساله را بازداشت کردهاند. شاهدان عینی گزارش دادهاند که برخورد ماموران در حین بازداشت با ضربوشتم همراه بوده است.
ههنگاو مطلع شده است که، همزمان با بازداشت داستا فرخی، نیروهای امنیتی اقدام به تفتیش محل سکونت وی کرده و برخی از لوازم شخصی از جمله لپتاپ و تلفن همراه او را ضبط کردهاند.
تا لحظه تنظیم این خبر، از دلایل بازداشت، اتهامات مطروحه و محل نگهداری این شهروند اطلاع دقیقی در دسترس نیست.
قابل ذکر است که، داستا فرخی پیش از این نیز در جریان جنبش ژن، ژیان، ئازادی به دلیل فعالیت در حوزه حقوق جنسیتی و برابریخواهی سابقه بازداشت و پروندهسازی قضایی داشته است.
۲۰ اسفند ۱۴۰۴-هرانا
خبرگزاری هرانا – در ۲۴ ساعت گذشته، خبرگزاری هرانا دستکم ۲۰۲ حمله در قالب ۱۰۶ رویداد در ۱۹ استان کشور را ثبت کرده است. این رویدادها در ۲۴ ساعت اخیر در مجموع منجر به ۵۳ تلفات انسانی (شامل کشته و زخمی نظامی و غیرنظامی) شدهاند. گزارشات امروز نشان می دهد در کنار تهران، مناطق مرکزی و جنوبی ایران هدف حملات بودند. حمله به تقاطعی در اتوبان رسالت تهران که منجر به کشته و زخمی شدن تعداد زیادی از غیرنظامیان شد از جمله وقایع تلخ امروز بود.
بر اساس اطلاعات ثبت و راستیآزماییشده توسط خبرگزاری هرانا، از نخستین دقایق تا پایان روز ۱۹ اسفندماه ۱۴۰۴، دستکم ۱۷ غیرنظامی کشته و ۱۹ غیرنظامی زخمی شدهاند. همچنین ۸ مورد مرگ در سطح رویداد ثبت شده که طبقهبندی آنها (غیرنظامی/نظامی) در دادههای موجود مشخص نیست و بنابراین برای جلوگیری از خطای طبقهبندی، در این گزارش در دسته «نامشخص» ارائه شدهاند.
دادههای تجمیعی از آغاز درگیری ۹ اسفندماه تا زمان انتشار این گزارش – بر اساس رویدادهای ثبتشده و با در نظر گرفتن مقادیر حداقلی برای ارقامی که با «بیش از» مشخص شدهاند:
• کشتهشدگان غیرنظامی: ۱۲۶۲ نفر (از جمله دستکم ۲۰۰ کودک)
• کشتهشدگان نظامی: ۱۹۰ نفر
• کشتهشدگان نامشخص (غیرنظامی/نظامی): ۳۳۵ نفر
سایر بخش های این گزارش مروری تحلیلی مقدماتی از رویدادهای مستند ثبتشده در ۲۴ ساعت گذشته ارائه میدهد. تمامی ارقام و طبقهبندیها بر اساس اطلاعات در دسترس در زمان انتشار هستند. با ادامه روند راستیآزمایی و در دسترس قرار گرفتن اطلاعات بیشتر، آمار تلفات و طبقهبندیها ممکن است بهروزرسانی شوند.
یادداشت درباره بیانیههای رسمی: در کنار گزارشهای مستقل خبرگزاری هرانا، چند آمار تجمیعی رسمی نیز امروز از رسانههای رسمی ایران ثبت شده است، از جمله:
• وزارت بهداشت اعلام کرد: “از ابتدای آغاز جنگ تحمیلی رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه کشورمان بیش از ۱۵ هزار نفر از شهروندان کشورمان مجروح شدهاند. از این تعداد ۱۲ هزار و ۴۹۵ نفر درمان و ترخیص شدهاند. ۶۷۰ مورد عمل جراحی انجام شده و هنوز ۱۶۸۲ نفر از مجروحین بستری هستند. ۱۲ نفر از کارکنان نظام سلامت مجروح هستند، ۷۲ نفر مصدوم شدهاند، ۸۷ واحد بهداشت، ۲۴ مرکز درمانی و ۲۱ پایگاه اورژانس و ۱۸ دستگاه آمبولانس آسیب دیده است.”
• مهرسروش، معاون آموزش اورژانس تهران گفت: “از روز اول جنگ چهار هزار و ۳۰۹ مصدوم و ۴۶۰ شهید داشتیم. ۱۸ آمبولانس و ۱۸ پایگاه اورژانس در این مدت آسیب دیدند.”
از آنجا که این ارقام به صورت تجمیعی ارائه شدهاند و نمیتوان آنها را به طور دقیق با رویدادهای مشخص تطبیق داد، در محاسبات مبتنی بر رویداد که در بخش گزارشدهی مستقل خبرگزاری هرانا در این مرور آمده است لحاظ نشدهاند و صرفاً به عنوان ثبت بیانیههای رسمی در اینجا ذکر شدهاند.
۱. نمای کلی رویدادها در ۲۴ ساعت گذشته
رویدادهای ثبتشده امروز پراکندگی جغرافیایی قابل توجهی را نشان میدهند. در بخش قابل توجهی از رویدادها، روش یا نوع حمله هنوز تأیید نشده و با عنوان «نامشخص» ثبت شده است. در مواردی که نوع حمله قابل شناسایی بوده، حملات هوایی و حملات پهپادی در عمده موارد گزارش شدهاند.
تحلیل اولیه نشان میدهد که استان تهران با حدود ۳۷٪ از حملات ثبتشده مانند تمام روزهای پس از شروع جنگ در صدر حملات قرار دارد. پس از آن استان آذربایجان شرقی با ۹%، موج بزرگی از حملات را در شبانه روز گذشته تجربه کرده است، استان البرز نیز شاهد ۸% از مجموع حملات شبانه روز گذشته بوده. به غیر از استان آذربایجان شرقی، عمده تمرکز حملات شبانه روز اخیر بر تهران، مناطق مرکزی و جنوبی ایران بوده.
. فهرست اهداف گزارششده مورد اصابت / آسیبدیده
در ۲۴ ساعت گذشته، حملات ثبت شده منجر به آسیب به ۴۶ شیء یا تأسیسات منحصربهفرد شده است. این موارد طیفی از اهداف را شامل میشوند. در برخی موارد نیز خسارات ناشی از حملات مجاور یا پیامدهای ثانویه گزارش شده است.
نمونههایی از اهداف ثبتشده در ۲۴ ساعت گذشته:
۱- پایگاه هشتم شکاری (فرودگاه قدیم) (اصفهان)
2- انبار سوخت فرودگاه کرمان (کرمان)
3- نیروی انتظامی (آذرشهر)
4- پایگاه نهم شکاری بندرعباس (بخش نظامی فرودگاه بندرعباس) (بندرعباس)
5- مقر اطلاعات سپاه پاسداران (قم)
برای تعدادی از اهداف فهرستشده، ماهیت دقیق هدف (غیرنظامی/نظامی/دوگانه) همچنان در حال بررسی است و ممکن است با در دسترس قرار گرفتن اطلاعات بیشتر، طبقهبندیها بازبینی شوند.
۲.۱ تأسیسات تحت حفاظت حقوق بینالملل بشردوستانه
بر اساس حقوق بینالملل بشردوستانه، مراکز درمانی و خدمات اورژانس، مراکز بشردوستانه و مکانهای مسکونی از وضعیت حفاظت ویژه برخوردار هستند. در ۲۴ ساعت گذشته، خبرگزاری هرانا به طور مقدماتی موارد زیر را ثبت کرده است:
۱- محله مسکونی در خیابان ۲۰۹ (مهرشهر)
2- صباباتری (تهران)
3- بزرگراه سلیمانی-باقری (تهران)
4- دادگستری نجف آباد (نجف آباد)
5- ساختمان انفورماتیک شهرداری (تهران)
۳. تلفات غیرنظامیان
در ۲۴ ساعت گذشته، دستکم ۱۷ غیرنظامی از جمله ۴ کودک و ۱ زن کشته و ۱۹ غیرنظامی زخمی شدهاند. تمامی طبقهبندیها مقدماتی هستند و در صورت در دسترس قرار گرفتن اطلاعات جدید ممکن است بهروزرسانی شوند.
۴. تلفات نظامی
در بازه گزارشدهی، ۱ نیروی نظامی کشته شده است. تلفات نظامی عمدتاً در چارچوب حمله به پایگاههای ارتش و سپاه پاسداران گزارش شدهاند. در صورت امکان، وابستگی سازمانی و زمینه عملیاتی در حال ارزیابی است؛ با این حال، تمامی جزئیات بهطور مستقل راستیآزمایی نشدهاند. در برخی رویدادها، افرادی در نزدیکی اهداف نظامی کشته شدهاند، اما وضعیت رسمی آنان هنوز بهطور قطعی مشخص نشده است. این موارد همچنان در دست بررسی هستند و در صورت دستیابی به اطلاعات معتبر دال بر وضعیت متفاوت، طبقهبندی ممکن است اصلاح شود.
تصور می شود تلفات نیروهای نظامی بسیار بالاتر از ارقام ذکر شده در این گزارشات باشد اما به دلیل ماهیت امنیتی اطلاعات نظامی و عدم دسترسی گروههای حقوق بشری و رسانه ها به محل حضور آنان این بخش عمدتا گزارشات تلفات افسران ارشد یا نیروهای نظامی که در مناطق شهری حضور داشته اند را در برمیگیرد.
۵. تلفات نامشخص اما تایید شده
در زمان انتشار، ۸ مورد مرگ و ۸ موررد مجروحیت در ۲۴ ساعت گذشته همچنان در دسته نامشخص طبقهبندی شدهاند؛ به این معنا که خبرگزاری هرانا هنوز نتوانسته با قطعیت کافی مشخص کند که این افراد غیرنظامی بودهاند یا نیروهای نظامی.
یادداشت درباره روششناسی خبرگزاری هرانا
اطلاعات این گزارش از طریق شبکه مستندسازی خبرگزاری هرانا جمعآوری شده است. دادهها از ترکیبی از گزارشهای میدانی، منابع محلی، منابع پزشکی و اورژانس، شبکههای جامعه مدنی و منابع عمومی شامل تصاویر، ویدئوها و بیانیههای رسمی مرتبط گردآوری میشوند. هر رویداد گزارششده پیش از انتشار تحت یک فرایند بازبینی داخلی قرار میگیرد.
با توجه به ماهیت در حال تحول درگیری، اطلاعات به طور مستمر جمعآوری میشوند و وضعیت مستندسازی در زمان انتشار را منعکس میکنند.
ارقام ارائهشده در این گزارش ممکن است بازتابدهنده دامنه کامل خسارات نباشند. ادامه درگیری، آسیب به زیرساختها، اختلال در ارتباطات، دسترسی محدود به مناطق آسیبدیده و خطرات امنیتی برای منابع میتواند توانایی مستندسازی جامع رویدادها را محدود کند.
تأخیر در گزارشهای پزشکی، دشواری در تأیید هویتها و دسترسی محدود به برخی استانها ممکن است به برآورد کم موقت آمار منجر شود. با بهبود دسترسی یا ظهور شواهد بیشتر، آمار تلفات و طبقهبندی رویدادها ممکن است بر همین اساس بازنگری شوند.
خبرگزاری هرانا همچنان متعهد به شفافیت، دقت روششناختی و بهروزرسانی مستمر یافتههای خود با در دسترس قرار گرفتن اطلاعات تأییدشده جدید است.
لازم به ذکر است که خبرگزاری هرانا، بر اساس روش کاری خود، صرفاً بر گزارش رویدادها در داخل مرزهای کشور تمرکز دارد و گزارشهای آن شامل اطلاعاتی درباره تلفات یا رویدادهای خارج از مرزهای ایران نمیشود.
۱۸ اسفند ۱۴۰۴-کانون حقوق بشر ایران
کانون حقوق بشر ایران، دوشنبه ۱۸ اسفندماه ۱۴۰۴ – همزمان با ادامه جنگ و تشدید درگیریهای نظامی در منطقه، گزارشها از کشته شدن دهها دانشآموز دختر در حمله موشکی به یک مدرسه ابتدایی در میناب موجی از واکنشهای بینالمللی را برانگیخته است. کارشناسان سازمان ملل این حمله را نقض آشکار قوانین بینالمللی دانستهاند. در همین حال مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل، با اشاره به وضعیت زنان در ایران تأکید کرده است که زنان و دختران ایرانی هم در بمبارانها کشته میشوند و هم در جریان اعتراضات سراسری جان خود را از دست میدهند.
کارشناسان سازمان ملل متحد در واکنش به حمله موشکی به یک مدرسه ابتدایی دخترانه در شهر میناب در استان هرمزگان، عمیقاً ابراز تأسف کردند. بر اساس گزارشها، این حمله که در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ و در جریان تشدید جنگ و درگیریهای نظامی در منطقه رخ داد، دستکم ۱۶۵ دانشآموز دختر را به کام مرگ کشاند و شمار زیادی دیگر را زخمی کرد.
به گفته منابع منتشرکننده این گزارش، یک موشک در ساعات برگزاری کلاسها به مدرسه دخترانه «شجره طیبه» اصابت کرد. قربانیان این حمله عمدتاً دختران ۷ تا ۱۲ ساله بودند و بخشهای بزرگی از ساختمان مدرسه در حالی که کلاسها در جریان بود تخریب شد.
کارشناسان سازمان ملل در بیانیه خود اعلام کردند: «حمله به یک مدرسه نشاندهنده حملهای مستقیم به کودکان، به آموزش و به آینده یک جامعه است. هیچ توجیهی برای کشتن دختران در کلاس درس وجود ندارد.»
کارشناسان سازمان ملل تأکید کردند که مدارس طبق حقوق بینالملل بشردوستانه از جمله اهداف غیرنظامی محسوب میشوند و کودکان بهطور خاص تحت حمایت این قوانین قرار دارند.
به گفته آنان، هدف قرار دادن ساختمانهای آموزشی که اهداف نظامی نیستند، طبق قوانین بینالمللی میتواند مصداق جنایت جنگی باشد. در ماده ۸ اساسنامه رم نیز حمله عمدی به مراکز آموزشی در شرایطی که هدف نظامی محسوب نشوند، از جمله جرایم جنگی به شمار آمده است.
این کارشناسان همچنین خواستار انجام تحقیقات فوری، مستقل و بیطرفانه درباره این حمله شدند و تأکید کردند که عاملان هرگونه نقض قوانین بینالمللی باید پاسخگو باشند.
در بیانیه آنان آمده است: «با غیرنظامیان هرگز نباید بهعنوان ابزار جنگی رفتار شود.»
همزمان با انتشار این گزارش، مای ساتو با انتشار پیامی به مناسبت روز جهانی زن به وضعیت زنان و دختران ایرانی اشاره کرد.
او در پیام خود نوشت که در این روز به زنانی فکر میکند که باید در کنار دیگران در روز جهانی زن حضور داشته باشند اما جان خود را از دست دادهاند؛ زنانی که در حملات نظامی کشته شدند و همچنین زنانی که در ارتباط با اعتراضات سراسری بازداشت، ناپدید یا کشته شدند.
به گفته او، داستان این زنان و دختران باید به خاطر سپرده شود و فراموش نشود.
این اظهارات در شرایطی مطرح شده است که به گفته ناظران، زنان و دختران در ایران هم در جریان جنگ و بمبارانها قربانی میشوند و هم در اعتراضات داخلی با سرکوب شدید روبهرو هستند.
کارشناسان سازمان ملل در گزارش خود همچنین به سرکوب اعتراضات سراسری در ایران اشاره کردند. بر اساس گزارشهای منتشر شده، از زمان آغاز اعتراضات گسترده در دسامبر ۲۰۲۵، بیش از ۲۰۰ کودک در جریان برخورد نیروهای امنیتی کشته شدهاند.
در میان این قربانیان شمار قابل توجهی از دختران دیده میشود. علاوه بر این، بسیاری از کودکان و نوجوانان نیز بازداشت شدهاند و برخی از آنان با خطر مجازاتهای سنگین، از جمله حکم اعدام، روبهرو هستند.
گزارش کارشناسان سازمان ملل همچنین به وضعیت گسترده تبعیض جنسیتی در ایران اشاره میکند. به گفته آنان، زنان و دختران در این کشور با محدودیتهای ساختاری و تبعیض در حوزههای مختلف از جمله ازدواج، طلاق، ارث و دسترسی به عدالت روبهرو هستند.
در چنین شرایطی، تشدید جنگ و درگیریهای نظامی میتواند آسیبپذیری زنان و دختران را بیشتر کند. کارشناسان سازمان ملل تأکید کردند که نابودی یک مدرسه دخترانه و کشته شدن دانشآموزان در کلاس درس نمونهای آشکار از نابود شدن آینده یک نسل است.
به گفته آنان، چنین حملاتی نه تنها جان کودکان را میگیرد بلکه امیدها، فرصتها و آیندهای را که آموزش میتواند برای آنان فراهم کند از بین میبرد.
در حالی که جنگ و تنشهای نظامی در منطقه ادامه دارد، بسیاری از تحلیلگران معتقدند که مردم عادی بیشترین بهای این درگیریها را میپردازند. در ایران نیز شهروندان در شرایطی قرار گرفتهاند که هم در اعتراضات داخلی کشته میشوند و هم در حملات و بمبارانهای ناشی از جنگ جان خود را از دست میدهند.
به گفته ناظران، این وضعیت نشان میدهد که مردم عملاً قربانیان اصلی جنگ و سیاستهای تنشآفرین هستند.
در پایان، کارشناسان سازمان ملل بار دیگر خواستار پایان فوری درگیریها شدند و از همه طرفها خواستند که به تعهدات خود در چارچوب قوانین بینالمللی بشردوستانه پایبند باشند.
آنان تأکید کردند که حفاظت از غیرنظامیان، بهویژه زنان و کودکان، باید در اولویت قرار گیرد و آموزش نیز باید حتی در زمان جنگ بهعنوان یکی از عناصر حیاتی برای حفاظت از جامعه مورد توجه قرار گیرد.
به گفته آنان، آموزش میتواند به ایجاد تابآوری، حفاظت اجتماعی و بازسازی آینده جوامع کمک کند؛ آیندهای که در سایه جنگ و خشونت بهشدت در معرض تهدید قرار گرفته است.
۱۸ اسفند ۱۴۰۴-کانون حقوق بشر ایران
کانون حقوق بشر ایران، دوشنبه ۱۸ اسفندماه ۱۴۰۴ – زندانیان عقیدتی و سیاسی زن در ایران اغلب بهصورت خودسرانه بازداشت شده و پس از دورههای بازجویی همراه با بدرفتاری و شکنجه، در روندهای قضایی ناعادلانه و بدون دسترسی مؤثر به وکیل به حبسهای طولانیمدت محکوم میشوند؛ احکامی که با اتهامات مطرحشده تناسبی ندارد.
این زندانیان در زندانهایی نگهداری میشوند که فاقد حداقل استانداردهای بهداشتی و زیستی است. در بسیاری از موارد حتی تختی برای خواب وجود ندارد و زندانیان ناچارند روی زمین بخوابند. کیفیت غذا پایین است و بهداری زندانها نیز امکانات لازم برای درمان بیماران را ندارد. در نتیجه، برخی زندانیان به دلیل عدم رسیدگی پزشکی جان خود را از دست میدهند و هزینههای اولیه غذا، بهداشت و درمان نیز غالباً بر عهده خود زندانیان گذاشته میشود.
شرایط نامناسب زندانها سلامت زندانیان را بهشدت تهدید میکند؛ زندانیان سالم بیمار میشوند و بیماری زندانیان بیمار تشدید میشود. در این میان، با اعمال «شکنجه سفید» و جلوگیری از اعزام به بیمارستانهای خارج از زندان یا به تأخیر انداختن طولانیمدت آن، زندانیان از درمان ضروری محروم میشوند و فرسایش جسمی و روحی و مرگ تدریجی بر آنان تحمیل میشود.
در سال گذشته، دیکتاتوری حاکم شرایط بسیار سختتری نسبت به گذشته برای زندانیان سیاسی زن ایجاد کرد. در جریان جنگ ۱۲روزه و تخریب زندان اوین در ۲ تیر ۱۴۰۴، زندانیان سیاسی زن از بند زنان اوین به زندان قرچک منتقل شدند. آنان در سالنی متروک که پیشتر مرغداری و سپس محل نگهداری معتادان بود اسکان داده شدند؛ مکانی با پایینترین سطح بهداشتی. این محل در بدو ورود مملو از زباله، بوی تعفن، حیوانات موذی و فاقد تهویه بود. زندانیان با تلاش شخصی و بدون پشتیبانی رسمی بخشی از محیط را پاکسازی کردند، اما شرایط همچنان ناقض ابتداییترین حقوق انسانی باقی ماند.
ارتباط آنان با دیگر بخشهای زندان کاملاً قطع شد و تنها ۳ سرویس بهداشتی و ۳ حمام برای جمعیت زندانیان وجود داشت. در برخی اتاقها تراکم شدید حاکم بود؛ بهطور مثال در اتاقی ۲۰ متری، ۱۳ زن نگهداری میشدند. بسیاری از زندانیان، بهویژه سالمندان و بیماران، ناچار بودند روی زمین بخوابند. بالا زدن فاضلاب، تجمع آبهای آلوده و هجوم موشها و حشرات خطر ابتلا به بیماری را افزایش داده بود و تهویه نامناسب، فضای گرم و مرطوبی ایجاد کرده بود.
پس از اعتراضات مداوم زندانیان، آنان در ۱۷ مهر به زندان اوین بازگردانده شدند، اما نه به بند زنان بلکه به راهروی پایین بند ۶. زندانیان بدون تخت، پتو و وسایل گرمایشی شب را گذراندند. با شروع سرمای پاییز، بسیاری دچار سرماخوردگی و بیماری شدند. به گفته یکی از زندانیان، زنان روی زمین سرد و سیمانی میخوابند، نور کافی وجود ندارد، هوا سنگین است و دسترسی به آب گرم بسیار محدود است.
در اوایل دسامبر حدود ۶۰ زندانی سیاسی زن به بندی زیرزمینی، حدود ۴۰ پله پایینتر از سطح زمین، منتقل شدند. این محل بهشدت مرطوب، غیربهداشتی و مملو از موش و حشرات است و مصداق شکنجه به شمار میرود. گزارشهای اواخر دسامبر از حضور گسترده جوندگان، از جمله حدود ۱۰۰ موش صحرایی، و انباشت زباله حکایت داشت که خطر بیماریهای عفونی را افزایش داده است.
همزمان، شیوع بیماریها و محرومیت سیستماتیک از درمان و دارو جان زندانیان، بهویژه سالمندان و بیماران مزمن، را در معرض خطر قرار داده است. در دیماه نیز حدود ۱۰۰ زن بازداشتی در جریان قیام به این محل افزوده شدند و تراکم جمعیت در این فضای نامناسب را بیشتر کردند.
جلوگیری از درمان زندانیان سیاسی و عقیدتی به یکی از سازوکارهای نهادینهشده در سیستم زندانهای ایران تبدیل شده است. در سالهای اخیر استفاده از این روش افزایش یافته و بسیاری از زندانیان در نتیجه تأخیر یا محرومیت از خدمات پزشکی جان خود را از دست دادهاند. نبود امکانات درمانی کافی، بیتوجهی مسئولان زندان و شرایط نامناسب بهداشتی موجب شده حتی بیماریهای قابل درمان نیز به تهدیدی جدی برای جان زندانیان تبدیل شود.
یکی از نمونههای برجسته این وضعیت مرگ سمیه رشیدی مهرآبادی است. او که کارگر خیاط و متولد ۱۳۶۲ بود، در ۴ اردیبهشت ۱۴۰۴ هنگام شعارنویسی علیه حکومت در تهران بازداشت و با اتهام «تبلیغ علیه نظام» زندانی شد. به گفته نزدیکانش، هنگام بازداشت بهشدت مورد ضربوشتم قرار گرفت، اما هیچ رسیدگی پزشکی برای جراحات او انجام نشد. سمیه که سالها به بیماری صرع مبتلا بود، بارها با تشنج و سردرد شدید به بهداری زندان مراجعه کرد، اما پزشکان زندان بیماری او را تمارض تلقی کرده یا داروهای نامرتبط تجویز کردند. سرانجام در ۲۵ شهریور ۱۴۰۴ پس از تشنج شدید و انتقال دیرهنگام به بیمارستان، پس از ده روز کما جان باخت.
زندان قرچک بهعنوان یکی از نمادهای نقض حقوق زنان زندانی شناخته میشود. تراکم جمعیت، کمبود امکانات اولیه و نبود خدمات درمانی مناسب شرایطی ایجاد کرده که این زندان به «قتلگاه زنان» توصیف شده است. منابع داخلی زندان میگویند از ابتدای سال جاری دستکم ۲۳ زن در این زندان جان باختهاند، بدون آنکه علت مرگ آنان بهطور رسمی اعلام شود. بسیاری از این مرگها ناشی از بیماریهای قابل درمان بوده است.
۱۸ اسفند ۱۴۰۴-هه نگاو زینب عزیزی و همسر او سیروان امینی، زوج کورد اهل سنندج (سنه) توسط نیروهای جمهوری اسلامی ایران در این شهر بازداشت و به...
