۸ مرداد ۱۴۰۵-هه نگاو
موج صدور و اجرای احکام اعدام زندانیان سیاسی در زندانهای ایران، به افزایش نگرانیها در خصوص خطر اجرای حکم اعدام شش زندانی زن سیاسی و عقیدتی زن به نامهای پخشان عزیزی، زهرا شهباز طبری، نسیمه اسلامزهی، مریم هداوند، ارغوان فلاحی و مهناز چاردولی و خطر صدور مجدد حکم اعدام توسط دستگاه قضایی برای وریشه مرادی و بیتا همتی انجامیده است.
بر اساس گزارش سازمان حقوق بشری ههنگاو، شش زندانی سیاسی و عقیدتی زن محکوم بە اعدام با هویت پخشان عزیزی، زهرا شهباز طبری، نسیمه اسلامزهی، مریم هداوند، ارغوان فلاحی و مهناز چاردولی در معرض خطر اجرای حکم اعدام و دو زندانی دیگر که پیشتر حکم اعدام آنان توسط دیوان عالی رد شده و در انتظار صدور احکام جدید خود هستند، در معرض خطر صدور مجدد حکم اعدام قرار دارند.
این زندانیان توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران با طرح اتهامات سیاسی و امنیتی، بدون ارائه مستندات شفاف و محکم و در روندی بهدور از موازین برگزاری یک دادگاه عادلانه، بر اساس اعترافات اجباری تحت شکنجه با حکم سلب حیات مواجه شدهاند و در شرایط تنشهای موجود در ایران بیش از پیش در معرض خطر اجرای این احکام قرار گرفتهاند.
این زندانیان سیاسی در زندان اوین و زندان مرکزی رشت نگهداری میشوند و طی دوران بازداشت از اساسیترین حقوق خود محروم بودهاند. سه تن از این هشت زندانی از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ میباشند.
اسامی زندانیان در معرض خطر اجرای حکم اعدام؛
پخشان عزیزی
زندانی سیاسی ۴۲ ساله کورد و اهل مهاباد، فعال حقوق زنان و مددکار اجتماعی، ۲۴ خردادماه ۱۴۰۳ (۱۴ آگوست ۲۰۲۴)، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ایمان افشاری” بابت اتهام “بغی” به اعدام محکوم شد و این حکم از سوی شعبه ۳۹ دیوان عالی جمهوری اسلامی ایران عیناً تایید شد.
درخواست اعاده دادرسی این زندانی سیاسی دو بار از سوی دیوان عالی ایران رد شد.
پخشان عزیزی، روز ١٣ مردادماه ١٤٠٢، در شهرک خرازی شهر تهران توسط نیروهای وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران بازداشت شد و اکنون در بند زنان زندان اوین تهران بهسر میبرد.
این مددکار اجتماعی روز ۲۰ آذر ماه ١٤٠٢، از بند ۲۰۹ زندان اوین، موسوم به بازداشتگاه اداره اطلاعات به بند زنان زندان اوین منتقل شده بود.
او بعدها با گشوده شدن پروندهای دیگر نیز، در شعبه سوم بازپرسی دادسرای اوین تحت عنوان “آشوب در زندان” مواجه و به ۶ ماه حبس تعزیری محکوم گردید.
وی پیشتر، روز ٢۵ آبانماه ۱۳۸۸، در تجمع اعتراضی دانشجویان کورد دانشگاه تهران علیه اعدام زندانیان سیاسی در کوردستان، بازداشت و در نهایت، روز ٢٨ اسفندماه همان سال، پس از ۴ ماه بازداشت با تودیع وثیقه ١٠٠ میلیون تومانی آزاد شده بود.
این مددکار کورد، به دلیل فشار و تهدید مداوم نهادهای امنیتی از ایران خارج شده بود و ضمن تحقیقات پیرامون وضعیت زنان در اقلیم کوردستان و کوردستان سوریه (روژاوا)، در راستای بهبود وضعیت زنان، اقداماتی را در قالب مددکاری اجتماعی به انجام رسانده بود.
زهرا شهباز طبری
فعال مدنی و زندانی سیاسی ۶۸ ساله گیلک و اهل رشت، ۷ خردادماه ۱۴۰۵ توسط شعبه اول دادگاه انقلاب رشت به ریاست قاضی “احمد درویشگفتار” بابت اتهام “بغی” از طریق عضویت در سازمان مجاهدین خلق به اعدام محکوم شد.
حکم اعدام او که مهرماه سال گذشته توسط همین شعبه صادر شده بود، ۷ بهمنماه در دیوان عالی نقض و جهت رسیدگی مجدد به شعبه صادرکننده ارجاع داده شد و بدون توجه به نقض حکم، مجدداً به سلب حیات محکوم شد.
پرونده امنیتی این زندانی سیاسی بر پایه مدارکی کاملاً محدود، ساختگی و بیاعتبار استوار است؛ از جمله کشف یک تکه پارچه که روی آن شعار “زن، مقاومت، آزادی” نوشته شده و یک پیام صوتی منتشرنشده و هیچگونه مدرک یا مستندی دال بر ارتباط تشکیلاتی، ساختاری یا نظامی او با هیچ گروهی وجود ندارد.
زهرا شهباز طبری مهندس برق، عضو سازمان نظام مهندسی ایران و فارغالتحصیل مقطع کارشناسی ارشد در رشته انرژی پایدار از دانشگاه بوروس سوئد است.
او در تاریخ ۲۷ فروردین ۱۴۰۴ در پی هجوم نیروهای امنیتی به منزل شخصی خود بازداشت و پس از تفتیش خانه و ضبط لوازم الکترونیکی، به زندان لاکان رشت منتقل شد.
این شهروند پیش از این نیز سابقه بازداشت سه ماهه به دلیل انتشار مطالب اعتراضی مسالمتآمیز در شبکههای اجتماعی و آزادی با پابند الکترونیکی را داشته است.
نسیمە اسلامزهی
نسیمە اسلامزهی، زندانی عقیدتی بلوچ ۴۱ ساله، مادر دو فرزند و اهل سراوان روز یکشنبه ۱۳ مهرماه ۱۴۰۴ (۵ اکتبر ۲۰۲۵) به همراه همسرش ارسلان شیخی و یک زندانی دیگر به نام حسن (فامیلی نامشخص)، در یک پروندهی مشترک از سوی شعبهی ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ابوالقاسم صلواتی” از بابت اتهام “محاربه” از طریق “عضویت در گروه داعش” به اعدام محکوم شد.
نسیمه اسلامزهی به همراه دو متهم دیگر پرونده توسط نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران به عنوان عاملین بمبگذاری یک اتوبوس مسافربری مسیر تهران به ایلام در شهریورماه ۱۴۰۲ متهم شناخته شدند که منجر به مرگ یک کودک ۱۸ ماهه شده بود.
قابل ذکر است ، نسیمه اسلامزهی در زمان بازداشت باردار بوده و پس از هفت ماه، فرزند دخترش به نام تسنیم را در زندان به دنیا آورده است و پس از تولد، مادر و نوزاد به مدت ۴۰ روز در یک سلول انفرادی با شرایط نامناسب، بدون تهویه کافی و نور مناسب نگهداری شدند و سپس به بند قرنطینه منتقل شدهاند.
نسیمه اسلامزهی روز چهارشنبە ١٥ شهریور ١٤٠٢ (٦ سپتامبر ٢٠٢٣) در شهرستان ملارد استان تهران توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی ایران به همراه دو متهم دیگر بازداشت و جهت بازجویی به زاهدان منتقل شده بودند.
او در تاریخ ۱۴ اسفندماه ۱۴۰۲ از بازداشتگاه امنیتی به بند زنان زندان اوین منتقل شد و پس از حمله موشکی اسرائیل به محوطه زندان اوین، به زندان قرچک ورامین انتقال یافت.
قابل ذکر است، روز شنبه ٤ بهمنماه ١٤٠٤ (٢٤ ژانویه ٢٠٢٦)، حکم اعدام همسرش، ارسلان شیخی در زندان قزلحصار کرج اجرا شد.
مریم هداوند
مریم (مهتاب) هداوند، زندانی سیاسی ۴۰ ساله لُر، مادر دو فرزند و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه سال گذشته، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ایمان افشاری”، به اتهام مشارکت در پرونده “آتشسوزی مسجد سیدالشهدا” در پاکدشت به اعدام محکوم شد.
صدور حکم اعدام علیه این شهروند در حالیست که وی در تمامی مراحل دادرسی از حق دسترسی به وکیل مستقل محروم بوده و فرایند رسیدگی به اتهامات وی در فضایی کاملاً امنیتی و غیرشفاف طی شده است.
پرونده مریم هداوند در پی اعتراض، جهت فرجامخواهی به شعبه ۹ دیوان عالی کشور ارجاع شده است.
قابل ذکر است، مریم هداوند در جریان اعتراضات مردمی دیماه ۱۴۰۴ توسط نیروهای امنیتی در استان تهران بازداشت و پس از طی مراحل بازجویی به بند زنان زندان اوین منتقل شده است.
ارغوان فلاحی
ارغوان فلاحی زندانی سیاسی ۲۴ ساله محبوس در زندان اوین توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ابوالقاسم صلواتی” بابت اتهام “بغی” از طریق “عضویت در گروههای مخالف نظام و اقدام مسلحانه” به اعدام محکوم شد.
وی در اوایل بهمنماه ۱۴۰۳ توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد. ارغوان فلاحی پس از حمله موشکی اسرائیل به محوطه زندان اوین، ابتدا به زندان تهران بزرگ (فشافویه) و سپس به زندان قرچک ورامین تبعید شد و نهایتاً مجدداً به بند زنان زندان اوین بازگردانده شد.
این شهروند پس از بازداشت، ماهها در بندهای امنیتی ۲۰۹ (وزارت اطلاعات) و ۲۴۱ (حفاظت اطلاعات قوه قضاییه) در زندان اوین تحت شدیدترین شکنجههای جسمی و روانی قرار داشته است.
نهادهای امنیتی با هدف سناریوسازی و اخذ اعترافات اجباری، وی را بابت اتهام “تلاش برای ترور دو قاضی به نامهای محمد مقیسه و علی رایزنی” تحت فشار قرار داده بودند.
قابل ذکر است، ارغوان فلاحی پیش از این نیز در آبانماه ۱۴۰۱ در جریان جنبش “ژن ژیان ئازادی” به همراه پدرش بازداشت شده بود.
وی توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ایمان افشاری” بابت اتهامات “اجتماع و تبانی” و “تبلیغ علیه نظام” به دو سال حبس محکوم و پس از اتمام کامل دوران محکومیت خود آزاد شده بود.
مهناز چاردولی
مهناز چاردولی، از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه سال گذشته و محبوس در زندان اوین به همراه نامزد خود، مهدی ناظر توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ابوالقاسم صلواتی” به اعدام محکوم شد. این شهروند علاوه بر حکم اعدام به ده سال حبس نیز محکوم شده است.
مهناز چاردولی به همراه دو متهم دیگر پرونده، مهدی ناظر و خواهر وی، عاطفه ناظر در تاریخ ۲۱ دیماه ۱۴۰۴، در جریان اعتراضات مردمی توسط نیروهای حکومتی جمهوری اسلامی ایران بازداشت شدند.
عناوین اتهامی این شهروندان “حمله به مسجد با کوکتل مولوتوف”، “حضور در تجمعات غیرقانونی” و “اجتماع و تبانی” ذکر شده است.
زندانیان در معرض خطر صدور مجدد حکم اعدام؛
وریشه مرادی
وریشه مرادی، زندانی سیاسی کورد اهل سنندج (سنه)، محبوس در بند زنان زندان اوین و از اعضای کژار (جامعه زنان آزاد شرق کوردستان) پیشتر توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ابولقاسم صلواتی” از بابت اتهام “بغی” از طریق عضویت در حزب حیات آزاد کوردستان “پژاک” به اعدام محکوم شده بود که این حکم توسط شعبه ۹ دیوان عالی کشور به دلیل نقص تحقیقات نقض شد و جهت رسیدگی مجدد به شعبه صادرکننده رأی (شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران) ارجاع داده شد.
وریشه مرادی در پروندهای مشترک به همراه چهار زندانی سیاسی محبوس در زندان اوین نیز، توسط دادگاه کیفری دو مجتمع قضایی قدس تهران به ریاست قاضی “ابوالفضل عامری شهرابی” به تحمل ۶ ماه حبس تعزیری محکوم شده است.
وی همچنین در پروندهای دیگر بابت اتهام “تبلیغ علیه نظام” از طریق نوشتن نامه در سالگرد جنبش “ژن ژیان ئازادی” توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران به شش ماه حبس تعزیری محکوم و این حکم به پروندههای پیشین و در حال رسیدگی وی افزوده شده است.
وریشه مرادی، روز سهشنبه ١٠ مردادماه ١٤٠٢ (اول آگوست ٢٠٢٣)، در مسیر مریوان به سنندج توسط نیروهای وزارت اطلاعات بازداشت شد. وی در حین بازداشت به شدت مورد ضربوشتم قرار گرفت و بدون رسیدگی پزشکی به بازداشتگاه منتقل شد.
این زندانی سیاسی کورد روز سهشنبه ۵ دیماه ۱۴۰۲، پس از پنج ماه بازداشت در سلول انفرادی از بازداشتگاه وزارت اطلاعات موسوم به بند ۲۰۹ زندان اوین، به بند زنان این زندان منتقل شد. وی اواخر مردادماه ١٤٠٢، پس از بازجویی و شکنجه در بازداشتگاه اداره اطلاعات سنندج به بند ۲۰۹ زندان اوین منتقل شده بود.
بیتا همتی
حکم اعدام بیتا همتی و محمدرضا مجیدیاصل، زوج جوان ساکن تهران و از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ توسط دیوان عالی کشور نقض و جهت رسیدگی دوباره به شعبه همعرض ارجاع داده شده است.
بیتا همتی اواخر فروردینماه سال جاری به همراه همسر خود، محمدرضا مجیدیاصل و دو همپروندهای دیگر آنان بهنامهای بهروز زمانینژاد و کوروش زمانینژاد توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ایمان افشاری” به اتهام “اقدام عملیاتی برای دولت متخاصم آمریکا و گروههای متخاصم” به اعدام محکوم شدند.
این چهار شهروند علاوه بر حکم سلب حیات، به اتهام “اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور” هر کدام به ۵ سال حبس تعزیری و همچنین به عنوان مجازات تکمیلی، به مصادره کلیه اموال محکوم شدهاند.
دادگاه انقلاب مصادیق اتهامی این شهروندان را مواردی چون “شرکت در تجمعات ۱۸ و ۱۹ دیماه”، “سر دادن شعار”، “تخریب اموال عمومی” و ادعاهای اثباتنشدهای نظیر “پرتاب مواد آتشزا و استفاده از سلاح نامشخص” عنوان کرد. این در حالی است که در متن حکم صادره، هیچگونه مستندات دقیق و تفکیکشدهای مبنی بر نقش هر یک از متهمان ارائه نشده است.
قابل ذکر است، این شهروندان ۱۹ دیماه ۱۴۰۴، در جریان اعتراضات مردمی در تهران توسط نیروهای امنیتی بازداشت شدند.
ههنگاو پیشتر گزارش داده بود، این شهروندان در دوران بازجویی جهت اخذ اعترافات اجباری تحت فشارهای شدید جسمی و روانی بودهاند. همچنین در طول فرایند دادرسی از حق دسترسی به وکیل انتخابی و سایر استانداردهای محاکمه عادلانه محروم بودهاند.
