
۹ مهر ۱۴۰۵-ایران وایر
آواز یا تکخوانی زنان از همان روزهای نخست پیروزی انقلابیون در سال ۱۳۵۷ ممنوع شد؛ البته بهطور مستقیم هیچوقت جرمانگاری نشد، بلکه دستگاه قضایی حکومت به شیوههای مختلف و با اتهاماتی چون «جریحه دار کردن عفت عمومی»، «عدم رعایت حجاب» و حتی «تشویق به فساد و فحشا» آن را ممنوع کرد و تا هنوز، صدای زنان را با احکام سنگینی چون شلاق و ممنوعیت از کار و فعالیت در عرصه عمومی و مجازی مجازات میکند.
هنوز جامعه اخبار بازداشت، تعقیب قضایی و صدور احکام شلاق برای زنان آوازهخوانی چون «پرستو احمدی»، «زارا اسماعیلی» و «هیوا سیفیزاده» را هضم نکرده که روز چهارشنبه، هشتم مهرماه سال جاری، گروه «لیان» از لغو کنسرت ۳روزه خود در اهواز بهدلیل «ممانعت از حضور زنان نوازنده» خبر داد. همزمان «آنیتا پاپیست»، خواننده زن جوان از پرداخت ۱۰۰میلیون تومان برای اجرا نشدن حکم ۷۴ ضربه شلاقش خبر داده است.
از ممنوعیت صدا و نوازندگی زنان در ایران در سالهای اخیر چه میدانیم و چرا حکومت در میان تمام مشکلات ریز و درشتش دست از سر آواز و موسیقی زنان بر نمیدارد؟
***
بر اساس مطلبی که «محسن شریفیان»، سرپرست گروه موسیقی «لیان»، روز چهارشنبه ۸مهر۱۴۰۵ در حساب اینستاگرام خود منتشر کرده، کنسرت این گروه در اهواز پس از آن لغو شد که از تهیهکننده خواسته شد تعهد بدهد نوازندگان زن اجازه حضور روی صحنه را نخواهند داشت. شریفیان تصویری از این تعهدنامه را منتشر کرده و نوشته است کنسرت لیان که قرار بود از ۱۱ تا ۱۴مهر در اهواز برگزار شود، پس از بینتیجه ماندن رایزنیها لغو شده است.
در تعهدنامه منتشرشده که خطاب به ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان خوزستان نوشته شده است که تهیهکننده، «حمزه صحرایی»، مدیر موسسه «آوای صحرا» گفته که تعهد میدهد «هیچگونه خواننده یا نوازنده زن روی صحنه حضور نداشته باشد.»
محسن شریفیان، سرپرست گروه لیان اما نوشته است که در طول سالهای فعالیت حرفهای خود تعهدنامههای مختلفی امضا کرده، اما حاضر نیست تعهدی را که به گفته او حقوق زنان هنرمند را نقض میکند، بپذیرد. او تاکید کرده: «نوازندگان زن گروه لیان، اعضای جداییناپذیر این خانواده موسیقی هستند و حذف آنان از صحنه را نمیپذیرم.»
شریفیان لغو کنسرت را تصمیمی «به حرمت زنان هنرمند، به حرمت اهواز و به حرمت موسیقی جنوب» توصیف کرده است.
گروه لیان به سرپرستی محسن شریفیان، نوازنده نیانبان و پژوهشگر موسیقی جنوب ایران، از گروههای شناختهشده موسیقی بوشهر است و در اجراهای خود از نوازندگان زن نیز استفاده میکند. این گروه پیش از این در شهرهای مختلف ایران با حضور زنان روی صحنه اجرا داشته و اخیرا نیز چند شب در جزیره کیش برنامه اجرا کرده بود.
این اولینبار نیست که حضور زنان در گروه لیان شامل محدودیتهای حکومتی میشود. پیشتر، کنسرت این گروه در اصفهان، با وجود طی مراحل دریافت مجوز، بهدلیل حضور «لیانا شریفیان»، نوازنده زن، لغو شده بود.
لغو اجرای گروه لیان در اهواز در حالی رخ داده که برنامههای منتشرشده برای مهرماه نشان میدهد این گروه پس از تاریخهای برنامهریزیشده برای اهواز، برای اجرا در شهرهای دیگر خوزستان نیز برنامه داشته است؛ از جمله برای ۱۶مهر در بهبهان و ۱۷مهر در سربندر.